TỪ TRONG CƠI L̉NG

 

(41) Khoảng Trống cho Đức Tin

 

 

Với đà tiến triển nhanh của khoa học và kỹ thuật, tôn giáo thường được coi như là một sự mâu thuẫn đi ngược lại với nền văn minh khoa học hiện đại.  Đối với Karl Marx, tôn giáo là một thứ thuốc phiện nhằm làm tê đi hoặc để xoa dịu những đau khổ gây ra bởi sự bóc lột con người.  Nếu tôn giáo đang bị coi thường trong cận kim thời đại, th́ điều đó cũng không có ǵ là mới mẻ hay ngạc nhiên khi đức tin của nhiều người thuộc nhiều tôn giáo khác nhau thường bị đồng hóa với từ “mê tín” trong xă hội tân thời.  Nếu đức tin không bị đặt nghi vấn bởi khoa học, th́ nó cũng sẽ bị đặt câu hỏi bởi lư luận và triết học của con người.  Không cần phải có khoa học, ngay từ thời của hai ngàn năm về trước, chính những người Kitô hữu đă sống rất gần gũi nhất với Chúa Giêsu mỗi ngày mà vẫn c̣n gặp sự thách đố trong đức tin của họ th́ huống chi những người tín hữu của hai ngàn năm sau, đang sống trong một thế giới ấp đầy sự quyến rũ đến từ văn chương khoa học cho đến triết lư.  Điển h́nh là chính thánh Tôma, một trong nhóm 12 tông đồ của Chúa Giêsu, đă nói: “Nếu tôi không thấy dấu đinh ở tay Người, nếu tôi không xỏ ngón tay vào lỗ đinh và không đặt bàn tay vào cạnh sườn Người, tôi chẳng có tin” (Ga. 20: 25).  Có lẽ sự cương quyết này đă làm cho tên tuổi của thánh nhân được nhiều người biết đến, đặc biệt là trong cộng đồng của các nhà duy lư (rationalist) cũng như những người theo chủ nghĩa duy nghiệm (empiricist). 

 

Tuy nhiên, bằng lập luận của thánh Tôma, người ta có biết qui phục trước đức tin và sự thật hay chăng.  Nói một cách khác, Đức Kitô phục sinh và niềm tin tưởng vào Ngài đă cho thấy cái mâu thuẫn ở lập luận theo con người của thánh Tôma.  Mâu thuẫn!  Đúng thế, sự mâu thuẫn là ở chỗ chính thánh nhân đă cương quyết đ̣i thấy dấu đinh, đ̣i xỏ ngón tay vào lỗ đinh, và đ̣i đặt bàn tay của ḿnh vào cạnh sườn Chúa; tám ngày sau, Chúa Giêsu phục sinh đă hiện ra để thỏa măn cái lư luận của thánh Tôma, th́ ngài đă không làm theo những điều ḿnh đă cương quyết đ̣i hỏi trước đây.  Đứng giữa các môn đệ, Chúa Giêsu đă nói với Tôma: “Đặt ngón tay vào đây, và hăy nh́n xem tay Thầy.  Đưa tay ra mà đặt vào cạnh sườn Thầy” (Ga. 20: 27), nhưng lạ thay, Tôma chỉ thưa: “Lạy Chúa của con, lạy Thiên Chúa của con!” (Ga. 20: 28).  V́ thế, “Phúc thay những người không thấy mà tin!” (Ga. 20: 29).  Giả sử như thánh Tôma đă “chạm” vào người Chúa, chắc có lẽ Chúa Giêsu sẽ cộng thêm một động từ trong câu nói của Ngài: “V́ đă thấy và ‘chạm’ vào Thầy, nên anh tin.  Phúc thay những người không thấy và không ‘chạm’ mà tin!” 

 

Nếu phúc cho những người không thấy và không chạm mà tin, th́ quả thế hệ hôm nay thật là có phúc khi tin vào Lời Chúa v́ không một ai hôm nay có thể chạm vào thân thể bằng xương và thịt thật của Thiên Chúa một cách thể lư, ngoại trừ Lời Chúa và các bí tích một cách huyền nhiệm.  Tin vào Lời Chúa, đức tin sẽ giúp người tin gặp gỡ và sờ chạm được Ngài ngay trong các phép bí tích thực sự, cụ thể nhất là bí tích Thánh Thể.  Riêng đối với thánh Tôma, cái khoảng cách giữa ngón tay của ngài và thân xác phục sinh của Đức Kitô là một khoảng trống không gian đặc biệt dành riêng cho đức tin.  Cuộc sống đức tin không chỉ ngừng ở những khả năng giác quan, nhưng hơn thế nữa, nó c̣n đ̣i hỏi người tin phải có một lối nh́n và một cuộc sống vượt qua những giác quan b́nh thường ngơ hầu để có được một đức tin siêu thường. 

 

Chuyện đó sẽ không bao giờ xảy ra, nhưng “nếu” đức tin được chứng thực một cách thật tỉ mỉ bằng khoa học, được hợp lư hóa bởi triết học, hay được xét nghiệm bằng các giác quan, nó [đức tin] không c̣n được gọi là đức tin, nhưng thay vào đó, nó là một sự chú giải.  Chính v́ thế, đức tin là một món quà huyền nhiệm được ban xuống bởi Thiên Chúa.  Đă gọi là huyền nhiệm, th́ hết tất cả mọi tín hữu cũng nên nhớ cho kỹ lời của thánh Tôma đă từng nói với Đức Kitô trước mặt các môn đệ khác như sau: “Lạy Chúa của con, lạy Thiên Chúa của con!”

 

“Tuy không thấy Người, anh em vẫn yêu mến, tuy chưa được giáp mặt mà ḷng vẫn kính tin.  V́ vậy, anh em được chan chứa một niềm vui khôn tả, rực rỡ vinh quang, bởi đă nhận được thành qua của đức tin, là ơn cứu độ con người” (1 Pr. 1: 8-9).

 

“Tôi tin kính một Thiên Chúa, là Cha toàn năng, Đấng tạo thành trời đất, muôn vật hữu h́nh và vô h́nh.” 

??

 

Rev Giuse Nguyễn Tuấn Long, viết khi c̣n là một Đại Chủng Sinh Thánh Gioan TGP/LA