Thứ Sáu Tuần Thánh

"Con Người hiến mạng: đến máu chảy ra".

Chiêm Niệm Lời Chúa là Thần Linh: Jn 18:1-19:42; Is 52:13-53:12; Heb 4:14-16,5:7-9

"Đứng kề bên thập giá Chúa Giêsu có Mẹ của Người, chị của Mẹ Người là Maria vợ ông Clêôpha, và Maria Mai-Đệ-Liên. Thấy Mẹ của mình ở đó với môn đệ Người yêu, Chúa Giêsu nói cùng Mẹ Người: 'Này Bà, đó là con của Bà'. Rồi Người nói cùng người môn đệ: 'Mẹ của con đó'. Từ bấy giờ người môn đệ đem Mẹ về chăm sóc. Sau đó, nhận thấy rằng mọi sự lúc ấy đã hoàn tất, để trọn lời Thánh Kinh, Người phán: 'Ta khát'... Khi họ (các người lính) đến xem Chúa Giêsu, thấy Người đã chết thì không đánh dập chân Người. Một người lính lấy cây giáo đâm vào cạnh sườn của Người, tức thì máu cùng nước chảy ra":

"Người bị đâm thâu vì những xúc phạm của chúng ta, bị chà đạp vì tội lỗi của chúng ta... Chúng ta tất cả đã như chiên đi sai đường lạc hướng, mỗi người theo nẻo ngõ riêng của mình' nhưng Chúa đã đặt lên Người lỗi lầm của tất cả chúng ta... Như một con cừu bị dẫn đi sát tế, hay một con chiên trước các thợ xén lông, Người nín thinh không hề mở miệng... Khi Người bị loại trừ khỏi mảnh đất nhân sinh, và vì tội lỗi của dân Người mà bị hành phạt, Người nhận được ngôi mộ ở giữa kẻ tội lỗi và một nơi chôn cất chung với những kẻ gian ác... Vì thế, Ta sẽ ban cho Người phần của Người giữa kẻ cả, và Người sẽ phân chia chiến lợi với kẻ quyền năng, vì Người đã nộp mình chịu chết và bị liệt vào thành phần tội lỗi" -

"Lạy Cha, Con phó linh hồn Con trong tay Cha"' "Vào những ngày khi Người còn ở trong xác thịt, Đức Kitô đã lớn tiếng và rơi lệ dâng các lời cầu và khẩn nguyện lên Thiên Chúa, Đấng có thể cứu Người khỏi chết, và vì lòng trọng kính, Người đã được nhận lời. Mặc dầu là Con, Người cũng đã biết vâng phục nơi những gì Người chịu' và khi thành tựu, Người đã trở nên căn nguyên cứu độ đời đời cho tất cả những ai tùng phục Người".

Cảm Nghiệm Lời Chúa là Sự Sống

"Con Người hiến mạng: đến máu chảy ra". Phải, sau khi Chúa Kitô đã chết, "một người lính lấy cây giáo đâm vào cạnh sườn của Người, tức thì máu cùng nước chảy ra" (Phúc Âm). Chắc chắn người lính Rôma ngoại đạo này không hề biết gì đến Thánh Kinh Cựu Ước của dân Do Thái. Kể cả thành phần dân Do Thái đi nữa, cho dù có biết Thánh Kinh của mình, cũng không ngờ chính họ lại trở thành "một phương tiện Thiên Chúa dùng trong việc hoàn tất những gì Ngài đã loan báo từ xa xưa qua tất cả các vị tiên tri" (Acts 3:18). Họ đã không "làm một cách vô thức" (Acts 3:17) cho lời Chúa phán được nên trọn là gì, theo như Phúc Âm hôm nay thuật lại, "vì là ngày Dọn Mừng Lễ, những người Do Thái không muốn có những xác còn treo trên thập giá trong ngày hưu lễ... Họ đến xin Philatô cho đánh dập các ống chân và tháo các xác xuống". Nếu những người Do Thái không xin Philatô làm điều này thì, theo sự thường, đâu có chuyện người lính đâm cạnh sườn Chúa Giêsu.

Như thế, nếu Chúa Giêsu cố ý rửa chân cho các môn đệ để tỏ tình yêu của Người đối với các vị "cho đến cùng" (Phúc Âm Thứ Năm Tuần Thánh), thì "máu cùng nước chảy ra" (Phúc Âm) từ cạnh sườn của Chúa Giêsu cũng là một sự kiện đã được Thiên Chúa cố ý an bài để chứng tỏ cho nhân loại thấy rằng Ngài đã yêu thương họ "cho đến cùng", tức cho đến giọt máu cuối cùng.

Bởi vì, nếu Thiên Chúa không yêu thương con người "cho đến cùng", đến hết cỡ, bằng cả bản tính "là tình yêu" (1Jn.4:8,16) của mình, thì Ngài đã không đầy đọa cùng cực chính Con Một của Ngài là "hiện thân đích thực của hữu thể Ngài" (Heb.1:3), là bản thân của Ngài như thế. Đến nỗi, Con của Ngài đã "bị chà đạp... bị dẫn đi sát tế... bị loại trừ khỏi mảnh đất nhân sinh..." (bài đọc 1), làm cho Người đã phải kêu lên: "Chúa Trời Con ơi, Chúa Trời Con ơi, sao Chúa/Ngài lại bỏ rơi Con" (Phúc Âm Chúa Nhật Vượt Qua năm A và B), và cuối cùng Người kêu lên: "Lạy Cha, Con phó linh hồn Con trong tay Cha" (đáp ca)..

Đối với Chúa Giêsu, vì biết "mình từ đâu đến và sẽ đi đâu" (Jn.8:14), tức là Người tự biết "Thánh Kinh làm chứng về Ta" (Jn.5:39), thế nên, cũng theo Phúc Âm hôm nay thuật lại, "nhận thấy rằng mọi sự lúc ấy đã hoàn tất, để trọn lời Thánh Kinh, Người phán: 'Ta khát'". Đúng vậy, cái "khát" của Chúa Giêsu trước khi chết ở đây, tức trước khi Người đổ hết máu mình ra, đã chứng tỏ "khát" vọng vô cùng yêu thương của một vị Thiên Chúa Toàn Thiện, một tình yêu vô biên và tuyệt đối mà chỉ có thể diễn tả một cách giới hạn và tương đối bằng cái chết nơi xác thể hạn hẹp của con người mà thôi.

Thế nhưng, xác thể hạn hẹp của con người này lại là xác thể của "Lời đã hoá thành nhục thể" (Phúc Âm Lễ Ngày Giáng Sinh). Do đó, cái chết của Người không phải là một cái chết tầm thường, song là cái chết có một giá trị vô cùng và vĩnh viễn, một cái chết mà con người cần phải "nhớ đến" (bài đọc 2 Thứ Năm Tuần Thánh). Bởi vì, cái chết này là một cái chết "tự hiến" (Jn.17:19) của một Người Con "đã biết vâng phục nơi những gì Người chịu' và khi thành tựu, Người đã trở nên căn nguyên cứu độ đời đời cho tất cả những ai tùng phục Người" (bài đọc 2).

Thật thế, chính nhờ cái chết "tự hiến" này mà Chúa Kitô, Lời nhập thể, "đã trở nên căn nguyên cứu độ đời đời cho tất cả những ai tùng phục Người". Mà hiện thân "cho tất cả những ai tùng phục Người" này chính là Giáo Hội nói chung, và thành phần đứng "kề bên thập giá" (Phúc Âm) nói riêng, trong đó, "có Mẹ của Người, chị của Mẹ Người là Maria vợ ông Clêôpha, và Maria Mai-Đệ-Liên" (Phúc Âm). Tuy nhiên, trong trật tự ân sủng, tiêu biểu nhất "cho tất cả những ai tùng phục Người" vẫn là Mẹ Maria, "một người nữ" tiền định (bài đọc 2 Lễ Mẹ Thiên Chúa) "đầy ơn phúc" và đã  "xin vâng" (Phúc Âm Lễ Truyền Tin) cho đến cùng.

Trong danh sách này, Phúc Âm không kể đến tên của tông đồ Gioan, vì vị "môn đệ  Người yêu" này là biểu hiệu chung cho cả Giáo Hội, cho bản chất yêu thương của Giáo Hội. Chính vì thế mà Chúa Giêsu đã không trao cho vị tông đồ được Người thương này quyền bính cai trị, như sẽ chính thức trao cho vị thủ lãnh tông đồ Phêrô trên bờ hồ Tibêria sau khi Người sống lại, mà chỉ trao cho ngài Mẹ của Người: "Mẹ của con đó" (Phúc Âm).

Ở đây, theo cách trình bày của Phúc Âm, Giáo Hội, hiện thân nơi con người của Gioan, "môn đệ Người yêu", được Chúa Giêsu trao phó cho Mẹ của Người trước: "Này Bà, đó là con của Bà", rồi Người mới trao Giáo Hội cho Mẹ mình sau. Tuy nhiên, Phúc Âm không đề cập đến việc Mẹ Chúa Giêsu phải chăm sóc Giáo Hội, mà chỉ nhấn mạnh đến bổn phận của Giáo Hội phải có đối với Mẹ của Người thôi: "Từ bấy giờ người môn đệ đem Mẹ về chăm sóc".

Như thế, theo căn bản Phúc Âm ở đây, Giáo Hội cần phải có bổn phận biệt tôn Mẹ của Đấng "là Thày và là Chúa" (Phúc Âm Thứ Năm Tuần Thánh) của Giáo Hội, nhận Mẹ và theo Mẹ như mẫu gương tuyệt hảo của mình, trong vai trò vừa là trinh nữ vừa là mẹ (xem Hiến Chế về Giáo Hội "Lumen Gentium", đoạn 63), để Giáo Hội, như cành nho dính liền với thân nho, có thể "sinh muôn vàn hoa trái" (Jn.15:5), bằng việc rửa chân theo tinh thần yêu thương phục vụ "cho đến cùng" của Thày mình.

            Lạy Cha chúng con ở trên trời, Cha là Thiên Chúa Toàn Năng và Toàn Thiện. Cha đã biến thập giá vốn là biểu hiệu cho tội lỗi và sự chết của thế gian trở thành "cánh tay Chúa tỏ ra" (Is.53:1) để "giải cứu chúng (con) cho khỏi quyền lực tối tăm mà mang chúng (con) vào vương quốc của Con yêu dấu (Cha)" (Col.1:13).  Chính trong Đức Kitô và nhờ máu của Người mà chúng (con) đã được cứu độ và được thứ tha tội lỗi, hồng ân của (Cha) đối với chúng (con) thật bao dung khôn sánh" ('ph.1:7). Xin Cha cho chúng con luôn luôn nhận thức và ý thức rằng nếu Cha đã yêu chúng con đến ban Con Một của Cha cho chúng con, nhất là đã không dung tha Người, trái lại, Cha đã phó nộp Người vì tất cả chúng con, thì chúng con cũng không còn con đường nào khác để có thể đến với Cha và gặp được Cha ngoài Thánh Giá Chúa Kitô. Bởi thế, xin Cha cũng cho chúng con ham ước và thiết tha ôm lấy Thánh Giá là "cánh tay" yêu thương ăn sủng của Cha, hiên ngang trước mặt thế gian: "Tôi không còn hãnh diện gì hơn thập giá của Chúa Giêsu Kitô" (Gal.6:11).

Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL

QUYỀN NĂNG CỦA MÁU CHÚA KITÔ

(Thánh Gioan Chrysôtômô, Giám Mục: Cat. 3:13-19 - SC 50:174-177)

Nếu chúng ta muốn hiểu được quyền năng của máu Chúa Kitô, chúng ta phải trở về với một trình thuật cũ liên quan đến việc ám chỉ về máu này khi dân Do Thái còn ở bên Ai Cập. Moisen đã truyền rằng: Các người hãy giết một con chiên vô tì tích rồi lấy máu của nó mà bôi lên cửa nhà của mình. Nếu chúng ta muốn hỏi Moisen về ý nghĩa của việc làm này là gì, và làm sao máu của một con vật vô tri thức lại có thể cứu được loài hữu tri như con người, thì câu ông trả lời sẽ là thế này, quyền năng cứu độ ấy không ở nơi chính máu ấy, mà chỉ vì máu này là biểu hiệu cho máu của Chúa Kitô. Trong những ngày ấy, khi vị thiên thần hủy diệt thấy máu ở trên cửa thì ngài không dám tiến vào nhà, ma qủi bởi thế lại càng không dám tiến đến gần nữa khi hắn thấy máu ấy, không phải vì hình thù của vết máu trên cửa, mà vì thứ máu thực sự trên môi miệng của tín hữu, thành phần là cửa của đền thờ Chúa Kitô.

Nếu anh em muốn thêm chứng cớ về quyền năng của máu này, anh em hãy nhớ lại xem máu này từ đâu mà có, máu ấy đã từ thập giá chảy xuống ra sao, chảy xuống từ cạnh sườn của một Vị Tôn Sư. Phúc Âm ghi nhận rằng, khi Chúa Kitô chết, nhưng vẫn còn bị treo trên thập giá, có một người lính tiến đến lấy đòng đâm vào cạnh sườn của Người, thì lập tức máu cùng nước chảy ra. Vậy nước là biệu hiệu cho bí tích rửa tội, và máu là biểu hiệu cho bí tích Thánh Thể. Người lính đâm vào cạnh sườn của Chúa Kitô là hắn đã phá vỡ bức tường của đền thánh, cho tôi thấy được cả một kho tàng châu báu mà lấy làm của mình. Trong trường hợp của con chiên cũng thế, người Do Thái sát hại nạn nhân thì tôi lại nhờ đó mà được cứu.

Máu cùng nước chảy ra từ cạnh sườn của Người. Anh em thân mến, đừng để mầu nhiệm này qua đi mà không suy tưởng gì cả; mầu nhiệm này còn có một ý nghĩa tiềm ẩn khác nữa tôi sẽ cắt nghĩa cho anh em nghe. Như tôi đã nói, máu và nước là biểu hiệu cho bí tích rửa tội và bí tích Thánh Thể. Giáo Hội đã được hạ sinh từ hai bí tích này: từ bí tích rửa tội là thứ nước thanh tẩy làm tái sinh và canh tân trong Chúa Thánh Thần, cũng như từ bí tích Thánh Thể. Vì những biểu hiệu cho bí tích rửa tội và bí tích Thánh Thể này đã chảy ra từ cạnh sườn của mình, mà Chúa Kitô đã hình thành Giáo Hội cũng từ cạnh sườn của Người, như Người đã hình thành Evà từ cạnh sườn của Adong vậy. Moisen đã gợi ý cho chúng ta thấy vấn đề này, khi Moisen kể truyện về con người tiên khởi và để cho con người tiên khởi này kêu lên rằng: Xương bởi xương tôi, thịt bởi thịt tôi! Như Thiên Chúa đã lấy một chiếc xương từ cạnh sườn của Adong để hình thành nên một người nữ thế nào, Chúa Kitô cũng đã hiến cho chúng ta máu và nước từ cạnh sườn của Người để hình thành nên Giáo Hội như thế. Thiên Chúa đã lấy chiếc xương sườn này khi Adong ngủ say, cũng thế, Chúa Kitô đã ban cho chúng ta máu và nước của Người sau khi Người sinh thì.

Như thế, anh em có hiểu được Chúa Kitô đã làm cách nào để hiệp nhất vị hôn thê của mình nên một với Người hay chưa, và Người đã ban cho tất cả chúng ta thứ lương thực nào để sinh dưỡng chưa? Chúng ta đã được sinh ra và nuôi dưỡng bởi cả hai thứ lương thực duy nhất giống nhau này. Như một người đàn bà lấy máu và sửa của mình nuôi con thế nào, Chúa Kitô cũng không ngừng lấy máu của Người nuôi những ai chính Người đã ban cho sự sống như vậy.

(Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL, dịch từ The Office of Readings, Saint Paul Editions, 1983, trang 479-480)

Crucem tuam adoramus, Domine! – Ôi Chúa, chúng con thờ lạy Thánh Giá Chúa!

Thứ Sáu Tuần Thánh 29/3/2002,  ĐTC GPII đã thực hiện ba việc sau đây: thứ nhất là giải tội, thứ hai là chủ tọa cử hành Cuộc Thương Khó, và thứ ba là Đi Đàng Thánh Giá.

Thứ nhất là việc giải tội. Theo thói quen của Ngài từ năm 1980, hằng năm, (chưa hề mất một năm nào), vào Thứ Sáu Tuần Thánh, ĐTC ngồi toà giải tội cho con chiên của mình vào buổi trưa. Vì còn bị đau phong khớp đầu gối, Ngài đã phải đứng trên chiếc xe di động nhỏ đến toà giải tội trong Đền Thờ Thánh Phêrô trước tiếng vỗ tay của dân chúng. Năm nay, trong vòng một tiếng ngồi tòa, Ngài đã giải tội cho 5 bà 4 ông thuộc các quốc tịnh khác nhau. Những người cuối cùng là một cặp vợ chồng có đứa con nhỏ. Ngài đã hôn em bé. Sau đó chào tín hữu đang hiện diện trong Đền Thờ.

Thứ hai là việc cử hành Cuộc Thương Khó vào lúc 5 giờ chiều, cũng tại Đền Thờ Thánh Phêrô. Cha Raniero Cantalamessa, Dòng Đaminh, vị giảng thuyết của Giáo Hoàng Gia chia sẻ Lời Chúa, cũng là vị linh mục đã giảng cho ĐTC và Giáo Triều Rôma 4 Ngày Thứ Sáu trước Tuần Thánh về đề tài Dung Nhan Chúa Kitô. Phụng Vụ được tiếp tục sau đó với lễ nghi tôn kính Thánh Giá và Rước Thánh Thể.

Thứ ba là việc Đi Đàng Thánh Giá tại Hí Trường Colosseum sau 9 giờ tối một chút, với khoảng 30 ngàn người tham dự. Bài suy niệm 14 Chặng Đường Thánh Gia do 14 ký giả làm việc với Tòa Thánh soạn. Mỗi chặng do một vị vác thập giá: Chặng Thứ Nhất do ĐHY Camillo Ruini, Vị Đại Diện Giám Mục Rôma, rồi sau đó tới giáo dân Ý, Madagascar, Mongolia, Colombia và Thánh Địa. Chặng 13 do một tu sĩ Dòng Phanxicô ở Thánh Địa. Chặng 14 tới phiên chính ĐTC, Ngài đã đừng bên Thánh Giá trong lúc nghe bài đọc và suy niệm, sau đó, Ngài đã tự bộc phát lời suy niệm của mình như sau:

“Vào Ngày Thứ Sáu Tuần Thánh hôm nay đây, chúng ta đầy những hy vọng tiến bước tới gần Núi Sọ, tới gần một ngôi mộ hở, một ngôi mộ trống, Ngày mai, Thứ Bảy Tuần Thánh, là ngày thinh lặng, một ngày trông đợi nhiệm mầu cuộc tỏ hiện của Mầu Nhiệm Phục Sinh. Vào sáng Chúa Nhật, Đấng đã bị tử giá và mai táng sẽ ra khỏi mồ. Vào buổi sáng Chúa Nhật này, chúng ta đợi chờ Người như chờ đợi một Đấng chiến thắng sự chết, một Vị Cứu Tinh thế giới. Xin Chúa tác động sự thinh lặng và niềm hy vọng sâu xa nơi chúng ta hướng về giây phút này, giây phút mà các phụ nữ nhìn thấy ngôi mộ trống và nghe thấy rằng: ‘Người không còn ở đây nữa, Người đã sống lại rồi’”.

Huấn dụ của ĐTCGPII kết thúc cuộc Đi Đàng Thánh Giá Thứ Sáu Tuần Thánh 29/3/2002

1.- Crucem tuam adoramus, Domine! – Ôi Chúa, chúng con thờ lạy Thánh Giá Chúa!

Kết thúc việc kính nhớ sống động cuộc Khổ Nạn của Chúa Kitô đây, chúng ta hướng mắt về Cây Thập Giá. Chúng ta lấy đức tin chiêm ngưỡng mầu nhiệm cứu độ được Thập Giá tỏ cho chúng ta thấy. Chúa Giêsu, với cái chết của mình, đã cất đi bức màn che khỏi mắt chúng ta, và giờ đây những tháp Thánh Giá trên khắp thế giới chiếu tỏa ánh quang rạng ngời của mình. Cái im lặng mang lại an bình của Đấng bị sự dự loài người treo trên Cây đã mang đến bình an và yêu thương. Con Người đã chết trên Thánh Giá, mang nơi thân mình gánh nặng của tất cả mọi khổ đau và bất chính của nhân loại. Trên Golgôta, Đấng cứu chuộc thế gian bằng cái chết của mình đã bị tử nạn vì chúng ta.

2.- “Họ đã nhìn xem Đấng họ đâm thâu qua” (Jn 19:37).

Ngày Thứ Sáu Tuần Thánh đã hoàn tất những lời tiên tri được Thánh Ký Gioan, chứng nhân tại trận, cảm nhận thấy sự chính xác của những lới ấy. Giờ đây biết bao nhiêu là con người thuộc mọi giòng giống và văn hóa nhìn lên Vị Thiên Chúa làm người, Đấng vị yêu thương đã chấp nhận một thứ hình phạt đê hèn khổ nhục nhất. Khi ánh mắt của họ được chiều theo bởi cái trực giác tin tưởng sâu xa, họ sẽ nhận ra nơi Đấng Tử Giá một “chứng từ” bất khả thắng vượt của Tình Yêu.

Từ Thập Giá, Chúa Giêsu đã tập họp lại thành một dân tộc cả Do Thái lẫn Dân Ngoại, biểu lộ cho thấy ý của Cha trên trời muốn làm cho tất cả loài người trở thành một gia đình duy nhất hợp lại vì danh Ngài.

Nơi cái đau đớn xót xa của Người Tôi Tớ Khổ Đau, chúng ta đã nghe thấy tiếng kêu chiến thắng của Chúa Phục Sinh. Chúa Kitô trên Thánh Giá là Vị Vua của một dân tộc mới được cứu chuộc khỏi ách tội lỗi và sự chết. Chúng ta cũng biết rằng, cho dù giòng lịch sử có bị vòng vo và lẩn quẩn chăng nữa, chúng ta cũng sẽ đạt được đích điểm khi bước theo bước chân của Nhân Vật Nazarét Tử Giá. Giữa những xung khắc của một thế giới thường bị chế ngự bằng vị kỷ và hận thù, là những tín hữu, chúng ta được kêu gọi để loan truyền cuộc vinh thắng của Tình Yêu. Hôm nay là Ngày Thứ Sáu Tuần Tháng, chúng ta chứng thực cho cuộc chiến thắng này của Chúa Kitô Tử Giá.

3.- Ôi lạy Chúa, Chúng con thờ lạy Thánh Giá Chúa!

Vâng, chúng con thờ lạy Người, lạy Chúa, Đấng đã bị treo lên Thập Giá giữa trời và đất, Vị Trung Gian duy nhất cho ơn cựu độ của chúng con. Thánh Giá của Chúa là cờ chiến thắng của chúng con!

Chúng con thờ lạy Chúa, Con của Vị Trinh Nữ Rất Thánh, Đấng hiên ngang đứng bên Thập Giá của Chúa, can đảm chung phần với hy tế cứu chuộc với Chúa.

Niềm vui đã đến với toàn thể thế giới từ Cây Chúa đã bị đóng đanh – propter Lignum venit gaudium in universo mundo. Hôm nay đây chúng con tất cả càng thấy được điều này hơn bao giờ hết, khi mắt chúng con hướng về biến cố lạ lùng của cuộc Chúa phục sinh. “Chúng con thờ lạy Thánh Giá Chúa, Ôi lạy Chúa; chúng con chúc tụng và tôn vinh cuộc phục sinh thánh của Chúa!”

Với những cảm nhận này, anh chị em thân mến, Tôi thân ái gửi đến tất cả anh chị em lời chào chúc Lễ Phục Sinh cùng với Phép Lành Tòa Thánh của Tôi.
 

"Phải, chúng ta thờ lạy và chúc tụng mầu nhiệm thập giá của Con Thiên Chúa, vì chính từ cây thập tự giá này đã phát sinh một niềm hy vọng mới cho nhân loại"
 

Sứ Điệp của ĐTC GPII cho Đường Thánh Giá ở Hí Trường Colosseum cho Thứ Sáu Tuần Thánh 25/3/2005

Vào ngày 25/3/2005, Lễ Mẹ Thai Lời trùng vào Ngày Thứ Sáu Tuần Thánh, chỉ đúng một tuần trước khi ngài băng hà. Hôm ấy, vì đang trải qua cuộc khổ nạn cuối đời bởi bệnh tật đã đến hồi lịch liệt, ngài đã không thể đến tham dự cử hành Đường Thánh Giá theo truyền thống hằng năm ở Hí Trường Colesseum Rôma, nơi hành quyết các vị tử đạo ngày xưa. Tuy nhiên, ngài vẫn đứng chống tay vào cây gậy của vị giáo hoàng để theo dõi biến cố quan trọng này từ tông phòng của ngài. Hôm Thứ Sáu 1/4/2005, ngay trước ngày ngài qua đời, vào lúc 6 giờ sáng, ngài đã cử hành Thánh Lễ. Khoảng 7 giờ 15 sau đó, biết rằng hôm ấy là Thứ Sáu, một ngày ngài có thói quen đi Đường Thánh Giá, ngài đã xin đọc cho ngài nghe 14 đàng thánh giá. Ngài đã chuyên chú lắng nghe việc đọc bản văn này và làm dấu Thánh Giá ở mỗi chặng. Vì không còn có thể đích thân tới tham dự Đường Thánh Giá vào Thứ Sáu Tuần Thánh, ngài đã gửi 1 sứ điệp ngắn gọn cho biến cố này.

Anh Chị em thân mến,

Tôi ở cùng anh chị em trong bằng tinh thần ở Colosseum, một nơi gợi nhớ đến nhiều kỷ niệm và cảm xúc để sống nghi thức Đường Thánh Giá cảm động vào đêm Thứ Sáu Tuần Thánh này.

Tôi hợp với anh chị em trong lời nguyện cầu có một ý nghĩa sâu xa là “Adoramus te, Christe, et benedicimus tibi, quia per sandtam crucem tuam redemisti mundum”. Phải, chúng ta thờ lạy và chúc tụng mầu nhiệm thập giá của Con Thiên Chúa, vì chính từ cây thập tự giá này đã phát sinh một niềm hy vọng mới cho nhân loại.

Việc tôn thờ Thập Giá kêu gọi chúng ta thực hiện một cuộc dấn thân chúng ta không thể tránh: một sứ vụ đã được Thánh Phaolô diễn tả bằng những lời lẽ là “tôi làm trọn nơi xác thịt của tôi những gì còn thiếu trong những khổ nạn của Chúa Kitô đã chịu vì thân thể Người là Giáo Hội” (Col 1:24). Tôi cũng hiến dâng những nỗi khổ đau của tôi để những gì Chúa muốn được thể hiện và lời của Ngài được lan truyền nơi các dân tộc. Tôi cũng gần gũi với tất cả những ai, vào lúc này đây, đang bị thử thách bởi khổ đau. Tôi cầu nguyện cho mỗi người trong họ.

Trong ngày tưởng nhớ đến Chúa Kitô tử giá tôi chiêm ngưỡng và tôn thờ Thập Giá với anh chị em và tôi lập lại những lời phụng vụ “O crux, ave spes unica!” Kính chào Thập Giá là niềm hy vọng duy nhất, xin ban cho chúng tôi nhẫn nại và can đảm cùng ban bình an cho thế giới!

Với những cảm mến này, tôi chúc lành cho tất cả anh chị em cũng như tất cả những ai tham dự Đường Thánh Giá này qua truyền thanh và truyền hình.

Vatican ngày 25/3/2005

Gioan Phaolô II

R.I.P.

Trần Mỹ Duyệt

Ngày còn nhỏ giúp lễ, mỗi lần có “lễ mồ” – lễ an táng, quan tài người mới qua đời được phủ bằng một tấm vải đen với hình thánh giá nổi bật và 3 chữ RIP. Hôm đó, mọi người được nghe hát tiếng Latinh và gọi là hát Requiem. Sau này khi có dịp tìm hiểu thêm mới biết chữ RIP là 3 chữa đầu của câu “Requiem In Pace” – Hãy nghỉ yên trong bình an. Và hát Requiem là hát lễ an táng hay còn gọi là “lễ mồ”.

Trong thánh lễ an táng, trước khi cử hành bao giờ cũng có phần đọc tiểu sử của người quá cố. Nếu người đó là những nhân vật tên tuổi và có địa vị thì tiểu sử dài hơn bao gồm các bằng cấp, chức vị, huy chương, và bằng tưởng lục. Sẽ có nhiều bà điếu văn của những bạn bè, quen thân phân ưu, và đề cao công đức. Đối với những người chết trẻ hoặc chưa có sự nghiệp, công danh gì thì tiểu sử thường được kết bằng câu tương tự như: “Ông, bà, anh, chị, hoặc em đó ra đi một cách tốt lành và nhẹ nhàng” mặc dù đó là cái chết do nhậu say rồi lái xe đâm vào cột đèn, hoặc bị đâm, chém, hay bắn chết trong một vụ ân oán giang hồ.

Hôm nay Giáo Hội Công Giáo và tất cả hầu hết những người tin theo Đức Kitô cũng tham dự một “lễ mồ”, lễ an táng của một người, đó là một thanh niên mới tròn 33 tuổi đời. Tiểu sử thanh niên này không có gì là vẻ vang lắm, và nếu đem tóm gọn lại thì chỉ vỏn vẹn gồm mấy dòng như sau:

            Tên gọi: Giêsu.

            Ngày và năm sinh: 01.

            Nơi sinh: Chồng bò tại Belem.

Cha: Giuse.

Me: Maria.

Nghề nghiệp: Rao giảng.

 
Đi sâu vào nguyên nhân cái chết, thì thanh niên ấy bị xử tử và bị đóng đanh trên thập giá vì các trưởng lão, kinh sư, ký lục, và thượng tế thời đó đã gán cho tội danh “phạm thượng”, và “khuấy động dân chúng”. Một tội danh mà nếu dùng bằng từ ngữ hiện nay có nghĩa là phản loạn, chống lại chính quyền, hoặc giáo quyền. Tóm lại, tiểu sử của thanh niên Giêsu chỉ có thế. Không có học vị đại học. Không bằng cấp. Không nghề nghiệp rõ ràng. Không địa vị xã hội. Không huân chương hay bằng tưởng lục. Chết như một tử tội vì phản loạn.

Tuy nhiên, theo tường thuật, sau khi đã gục đầu tắt thở, người tử tội trẻ tuổi này cũng được lòng xót thương của vài người mộ mến, và đã được an táng tươm tất nhờ vào lòng hảo tâm của mấy vị này: “Giuse tháo xác người xuống, bọc trong khăn liệm và đặt người trong ngôi mộ đã được khoét vào đá. Sau đó, ông lăn tảng đá chắn lối ra vào mộ” (Mac 15:46). Nếu được an táng như ngày nay, chắc chắn tử tội Giêsu cũng được một vài người, hoặc một số đoàn thể, hội đoàn bác ái họp nhau xin lễ cầu nguyện cho. Nhiều người, nhất là các bà mẹ sẽ khóc vì cảm thương thân phận và tuổi đời quá ngắn ngủi. Nhất là phải chết một cách rùng rợn và dã man. Và trong niềm xót thương đó, nhiều người sẽ thầm thĩ: “Requiem in Pace” – Giêsu hãy nghỉ trong bình an.

R.I.P – Requiem in pace! Bài hát này mà mấy thượng tế, Pharisiêu, mà Luật sỹ thời đó nếu có được thì chắc là họ sẽ hát to và hát rất hùng hồn. Không phải vì cảm tình chia sẻ với cái chết tức tưởi và tuổi đời quá trẻ, mà là họ muốn chù ẻo người đã chết “đã chết cho chết luôn”. Ngủ đi. Ngủ yên đi. Đừng dậy nữa. Vì khi còn sống quậy quá! Phá quá làm nhiều người mất ăn, mất ngủ.

Đối với nhiều người chúng ta hôm nay có lẽ cũng có cùng một ý tưởng như mấy luật sỹ, Pharisiêu, trưởng lão, và thượng tế thời đó. Chúng ta cũng muốn cho người chết ấy đừng dậy nữa, và tốt hơn là “hãy ngủ yên”. Hãy an nghỉ đừng thức dậy nữa.

Nhưng nếu Giêsu ngủ yên, thì liệu mấy thượng tế, trưởng lão, luật sỹ, và Pharisiêu có ngủ yên không? Thưa không. Vì tất cả đều biết rằng linh hồn người chết đó sẽ không vui vì đã bị chết oan, bị cưỡng bức, và bị xử vô tội. Chính những người đã lên tiếng cáo gian, và đòi xử tử lúc này mới thấy mình áy náy và sợ hãi: “Hôm sau, sau ngày chuẩn bị mừng lễ, những thượng tế và Pharisiêu đã đến dinh Philatô. Họ nói với ông rằng: “Thưa ngài, lúc còn sống tên lưu manh ấy đã tuyên bố, ‘Sau ba ngày ta sẽ sống lại’. Xin ngài ra lệnh canh mộ cho đến ngày thứ ba. Nếu không đồ đệ hắn có thể ăn trộm xác hắn rồi phao đồn hắn đã sống lại từ cõi chết” (Mt 27: 62-64).

Cùng với Giáo Hội và toàn thể những tâm hồn thiện tâm đang xúc cảm và thành tâm cúi đầu trước cái chết tức tưởi và bi thương của Giêsu – Đấng Cứu Độ nhân trần – hôm nay, chúng ta có muốn Ngài nghỉ yên trong bình an như lối nhìn và ước muốn của mấy ông Pharisiêu, mấy thượng tế, mấy trưởng lão, và ký lục thời Ngài không? Chúng ta có thật sự mong Ngài được nghỉ yên trong bình an, hay mong Ngài đừng chỗi dậy như Ngài đã nói. Và nếu thực sự niềm cảm xúc và nỗi thương đau hôm nay của chúng ta phản ảnh những tâm tư thành kính trước cuộc khổ nạn của Ngài, bằng cách tự trả lời những câu hỏi sau:

- Chúa chết vì ai?

- Tại sao Ngài lại phải chết?

- Tôi có can dự gì vào cái chết của Ngài không?

Chúa chết vì ai? Câu trả lời này thì ai cũng đã rõ. Chúa chết cho mọi người, và trong đó có cả tôi. Chúa chết cho phần rỗi của chúng ta.

Nhưng tại sao Ngài lại phải chết? Bởi vì Ngài đã nói, đã làm, và đã hết mình với chúng ta, mà chúng ta vẫn không đón nhận Ngài. Chúng ta vẫn nghi ngờ và xa lánh Ngài. Ngài đến vì phần rỗi chúng ta, vì hạnh phúc nước trời của chúng ta, nhưng chúng ta vì đam mê và chôn bám vào thế giới vật chất này, nên đã không chấp nhận Ngài. Chúng ta vẫn coi Satan và thế gian hơn Ngài, nên Ngài chỉ còn có cách “chết đi” để chúng ta thấy mà tin.

Tôi có can dự gì vào cái chết của Ngài không? Dĩ nhiên là có. Không thể như Philatô rửa tay trước bản án bất công mà ông đã ra cho Chúa. Chúng ta không thể chối rằng chính tôi, tôi cũng có phần trong cái chết của Ngài. Do tội lỗi và dục vọng xui khiến, tôi đã có mặt trong đám đông hôm đó và cũng đã hô to “Đóng đinh nó đi. Đóng đinh nó vào thập giá”.

Vì những tội tôi đã phạm. Vì tôi đã để cho những đam mê và trần gian chiếm ngự và chi phối lòng trí và cuộc sống của mình. Tôi đã bỏ Chúa, đã không thực hành bác ái như Chúa dậy, đã không kính mến Thiên Chúa như Ngài đáng kính mến. Chính tôi đã giơ tay đả đảo Ngài, và kêu án cho Ngài.

R.I.P – Requiem in pace! Lậy Chúa Giêsu rất đáng yêu mến. Con hết lòng thống hối vì những lỗi lầm và tội lỗi con đã gây nên cái chết của Chúa. Chính con là người đã có mặt trong đám đông hôm kêu án cho Chúa, và muốn cho Chúa chết. Bởi vì con đã phạm tội, và bởi vì con sợ rằng bao lâu Chúa còn sống và còn nhìn thấy con thì bấy lâu con phải áy náy, cắn rứt, và không phạm tội được.

Vâng, lạy Chúa xin hãy nghỉ yên. Con nay đã thống hối và quyết tâm quay về với Chúa.  Xin sự bình an của Chúa thống trị tâm trí và cuộc sống của con, để con không bao giờ xúc phạm đến Chúa, xua đuổi Chúa, và làm cho Chúa phải chết nữa.