CHÚA NHẬT PHỤC SINH



BÀI ĐỌC I: Act 10:34a, 37-43

“Chúng tôi đă ăn uống với Người, sau khi Người từ cơi chết sống lại”
Bài trích sách Tông đồ Công vụ.

Trong những ngày ấy, Phêrô lên tiếng nói rằng: “Như anh em biết điều đă xảy ra trong toàn cơi Giuđêa, khởi đầu từ Galilêa, sau khi Gioan rao giảng phép rửa: ấy là Chúa Giêsu thành Nagiarét. Thiên Chúa đă dùng Thánh Thần và quyền năng mà xức dầu cho Người. Người đi khắp nơi, ban bố ơn lành và chữa mọi người bị quỉ ám, bởi v́ Thiên Chúa ở cùng Người. Và chúng tôi, chúng tôi là chứng nhân tất cả những ǵ Người đă làm trong nước Do Thái, và tại Giêrusalem, Người là Đấng người ta đă giết treo Người trên thập giá. Nhưng ngày thứ ba, Thiên Chúa đă cho Người sống lại và hiện ra không phải với toàn dân, mà là với chúng tôi là nhân chứng Thiên Chúa đă tuyển chọn trước, chính chúng tôi đă ăn uống với Người sau khi Người từ cơi chết sống lại. Và Người đă truyền cho chúng tôi rao giảng cho toàn dân và làm chứng rằng chính Người đă được Thiên Chúa tôn làm quan án xét xử kẻ sống và kẻ chết. Mọi tiên tri đều làm chứng về Người rằng: Tất cả những ai tin vào Người, th́ nhờ danh Người mà được tha tội.

Lời của Chúa.
 

Đáp Ca: (Xin mời Cộng đoàn thưa)

Đây là ngày Chúa đă lập ra, chúng ta hăy mừng rỡ hân hoan về ngày đó.

1.      Hăy cảm tạ Chúa, v́ Chúa hảo tâm, v́ đức từ bi của Người muôn thuở. Hỡi nhà Israel, hăy xướng lên: “Đức từ bi của Người muôn thuở”.

2.      Tay hữu Chúa đă hành động mănh liệt, tay hữu Chúa đă cất nhắc tôi lên. Tôi không chết, nhưng tôi sẽ sống, và tôi sẽ loan truyền công cuộc của Chúa.

3.      Phiến đá mà những người thợ xây loại bỏ, đă biến nên tảng đá góc tường. Việc đó đă do Chúa làm ra, việc đó kỳ diệu trước mặt chúng ta.


BÀI ĐỌC II: Col 3:1-4

“Anh em hăy t́m những sự trên trời, nơi Đức Kitô ngự”
Bài trích thơ Thánh Phaolô Tông đồ gởi tín hữu Côlossê.

Anh em thân mến, nếu anh em đă sống lại với Đức Kitô, anh em hăy t́m những sự trên trời, nơi Đức Kitô ngự bên hữu Thiên Chúa. Anh em hăy nghĩ đến những sự trên trời, chớ đừng nghĩ đến những sự dưới đất. V́ anh em đă chết, và sự sống anh em được ẩn giấu với Đức Kitô trong Thiên Chúa. Khi Đức Kitô là sự sống anh em xuất hiện, bấy giờ anh em sẽ xuất hiện với Người trong vinh quang.

Lời của Chúa.
 

CA TIẾP LÊN

Các Kitô hữu hăy tiến dâng
lời khen ngợi hy lễ Vượt Qua.
Chiên con đă cứu chuộc đoàn chiên mẹ:

Đức Kitô vô tội đă ḥa giải tội nhân với Chúa Cha.

Sống và chết hai bên song đấu cách diệu kỳ,

tướng lănh sự sống đă chết đi,

nhưng vẫn sống mà cai trị.

Hỡi Maria, hăy nói cho chúng tôi nghe

bà đă thấy ǵ trên quăng đường đi?

Tôi đă thấy mồ Đức Kitô đang sống

và vinh quang của Đấng phục sinh,

thấy các thiên thần làm chứng, thấy khăn liệm và y phục.

Đức Kitô là hy vọng của tôi đă phục sinh,

Người đi trước chư vị tới xứ Galilêa.

Chúng tôi biết Đức Kitô đă sống lại thật từ cơi chết!

Lạy Chúa, Vua chiến thắng, xin thương xót chúng tôi.

 

Alleluia, alleluia. — Lễ Vượt Qua của chúng ta là Đức Kitô đă hiến tế; vậy chúng ta hăy mừng lễ trong Chúa. — Alleluia.
 

PHÚC ÂM: Joan 20:1-9

“Người phải sống lại từ cơi chết”
Bài trích Phúc Âm theo Thánh Gioan.

Ngày đầu tuần, Maria Mađalêna đi ra mồ từ sáng sớm khi trời c̣n tối và bà thấy tảng đá đă được lăn ra khỏi mồ, bà liền chạy về t́m Simon-Phêrô và người môn đệ khác được Chúa Giêsu yêu mến, bà nói với các ông rằng: “Người ta đă lấy xác Thầy khỏi mồ, và chúng tôi không biết người ta đă để Thầy ở đâu”. Phêrô và môn đệ kia ra đi đến mồ. Cả hai cùng chạy, nhưng môn đệ kia chạy nhanh hơn Phêrô, và đến mồ trước. Ông cúi ḿnh xuống thấy những khăn liệm để đó, nhưng ông không vào trong. Vậy Simon-Phêrô theo sau cũng tới nơi, ông vào trong mồ và thấy những dây băng nhỏ để đó, và khăn liệm che đầu Người trước đây, khăn nầy không để lẫn với dây băng, nhưng cuộn lại để riêng một chỗ. Bấy giờ môn đệ kia mới vào dù ông đă tới mồ trước. Ông thấy và ông tin, v́ chưng các ông c̣n chưa hiểu rằng, theo Kinh Thánh, th́ Người phải sống lại từ cơi chết.

Phúc Âm của Chúa.

Sống Lời Chúa Hôm Nay

 

“Người Đă Sống Lại Từ Trong Kẻ Chết”

 

Biến Cố Phục Sinh chính là Chứng Từ Thần Linh tối hậu

 

Nếu Mầu Nhiệm Chúa Kitô là trọng tâm và là cốt lơi của phụng vụ, và việc cử hành phụng vụ là “làm việc này mà nhớ đến Thày” (Lk 22:19), ở chỗ: “Lạy Chúa, chúng tôi loan truyền việc Chúa chịu chết và tuyên xưng việc Chúa sống lại cho tới khi Chúa lại đến” (lời tung hô sau giây phút truyền phép), th́ quả thực Cuộc Vượt Qua của Chúa Kitô được hiện thực hóa nơi mỗi một Thánh Lễ, nhất là nơi Thánh Lễ Chúa Nhật, đặc biệt và long trọng nhất là nơi Thánh Lễ Phục Sinh. Biến Cố Phục Sinh là giai đoạn quan trọng nhất và là yếu tố quyết liệt nhất trong toàn thể Mầu Nhiệm Chúa Kitô. Nếu Chúa Kitô không sống lại th́ Người không phải là Đức Kitô Thiên Sai, là Con Thiên Chúa, từ đó cũng không có hay không c̣n nữa Đức Tin Kitô Giáo: “Thày là Đức Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống” (Mt 16:16).

 

Thật vậy, cả cuộc đời trần thế của Chúa Giêsu “là để làm chứng cho chân lư” này (Jn 18:37), chân lư Người “là Đức Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống”. Chính v́ thế, cho dù có thể xuống khỏi thập giá, Người cũng không làm. Bởi v́, việc xuống khỏi thập giá này, về mặt tiêu cực, chẳng những có thể là một việc t́m cách tránh né đau khổ, sợ hăi sự dữ, (sự dữ đệ nhất đó là làm theo ư riêng ḿnh, chứ không theo ư Đấng đă sai), mà tự việc xuống khỏi thập giá này, về mặt tích cực, cũng không phải là chứng từ tuyệt diệu nhất, mănh liệt nhất có thể chứng thực Người “là Đức Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống”. Đúng thế, chỉ sau khi hoàn toàn chết đi, tức sau khi hoàn toàn để cho (xem Jn 10:18) sự dữ thắng thế trên nhân tính của ḿnh. Ở chỗ, Người đă để cho sự dữ luân lư là tội lỗi của loài người lấy mạng sống thể lư của ḿnh đi, Con Người Giêsu mới có thể chứng thực Người “là Đức Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống”, khi Người từ trong cơi chết sống lại, sống lại với cùng một nhân tính ấy, một thân xác ấy (xem Lk 24:39-43), một thân xác c̣n in những dấu vết tử giá (xem Jn 20:20, 27).

 

Biến Cố Phục Sinh chính là Chứng Từ Thần Linh tối hậu trong việc làm sáng tỏ “tất cả sự thật” (Jn 16:13) “Thày là Đức Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống”. Chính thành phần thân cận nhất của Con Người Giêsu này cũng chỉ thực sự trở thành những chứng nhân tiên khởi của Người và chính thức có thể làm chứng nhân cho Người (xem Lk 24:48), hay cũng chỉ được Người sai đi rao giảng tin mừng cho tất cả mọi tạo vật (xem Mk 16:15), sau khi các vị chấp nhận “tất cả sự thật” về Thày của các vị mà thôi, tức sau khi các vị đă minh nhiên tuyên xưng như tông đồ Tôma: “Lạy Chúa tôi. Lạy Thiên Chúa tôi” (Jn 20:28). Có thể nói, chứng từ của Biến Cố Phục Sinh, không phải chỉ là chính thân xác phục sinh của Chúa Kitô, mà c̣n là chính các vị chứng nhân tiên khởi tông đồ này vậy. Bởi v́, vào ngay giây phút Đức Kitô Thiên Sai Con Thiên Chúa tự ḿnh sống lại từ trong cơi chết và ra khỏi mồ, không một ai tận mắt chứng kiến thấy. Thế nhưng, c̣n hơn thế nữa, họ được chứng kiến thấy tường tận, thấy chính “sự thật” của Biến Cố Phục Sinh đó là thấy chính Đấng đă chết đi trên thập giá, thấy chính Đấng “tất cả mọi người (trong các vị) đă tẩu thoát” sau khi Người bị bắt giải đi trong vườn Cây Dầu (xem Mk 14:50). Đấng Tử Giá ấy đă thực sự hiện ra ngay trước mặt các vị, cho dù các vị bấy giờ có đang ru rú ở trong một gian nhà đóng kín cửa (xem Jn 20:19, 26). Người đă thực sự sống lại, chẳng những đúng như lời Người đă loan báo trước cho các vị hay (xem Mt 16:21, 17:22, 20:18), mà c̣n hoàn toàn hợp với các lời Thánh Kinh nữa (xem Lk 24:27, 44-45).

 

Chứng từ của Biến Cố Phục Sinh c̣n là chính các vị tông đồ

 

Chính v́ các vị tông đồ phải trở thành những chứng nhân cho Chúa Kitô Phục Sinh, đúng hơn, cho “sự thật” “Thày là Đức Kitô, Con Thiên Chúa hằng sống”, mà các vị đă đóng vai tṛ rất quan trọng trong Biến Cố Phục Sinh này. Ở chỗ, Đấng Phục Sinh đă không hiện ra với tất cả mọi người để tất cả có thể nhận biết Người đă sống lại, chẳng hạn vào dịp thuận tiện nhất và đông đảo nhất là vào Ngày Lễ Ngũ Tuần cách Lễ Vượt Qua 50 ngày. Hay hiện ra với từng người đă trực tiếp dính dáng đến bản án tử giá của Người, như với thượng tế Anna và Caipha, với đám thuộc hạ của Hội Đồng Do Thái, với những kẻ tố gian Người trước Hội Đồng Do Thái, với Philatô và Hêrôđê, với đám lính Rôma hành quyết Người, v.v. Chúng ta có thể đặt vấn đề Chúa Giêsu Phục Sinh hiện ra cho hết mọi người thấy một cách gọn gàng như thế, tuy nhiên, chúng ta cũng đừng quên rằng, các tông đồ là thành phần thân cận với Người mà c̣n măi mới chấp nhận được “sự thật” Thày ḿnh đă phục sinh, huống hồ là những người này, trong đó có đám thuộc hạ canh mồ Chúa cùng với thành phần lănh đạo tinh thần dân chúng chủ mưu phao tin đồn thất thiệt về sự kiện mồ trống (xem Mt 28:11-15). Các tông đồ c̣n đóng vai tṛ quan trọng trong Biến Cố Phục Sinh của Chúa Kitô ở chỗ, Người cũng không hiện ra với các vị ngay sau khi sống lại, mà là với nhóm phụ nữ vẫn theo hầu cận Người, để nhờ các bà báo tin cho các vị hay. Phải chăng phụ nữ là thành phần nhạy cảm và dễ tin hơn nam nhân (xem Mt 28:9 so sánh với Lk 24:36-45), một thứ tâm lư tự nhiên của phụ nữ đă được rắn quỉ tinh khôn khám phá ra và lợi dụng trong vườn địa đường ngay từ ban đầu (xem Gen 3:1-6)?

 

Chúa Giêsu đă dọn ḷng cho các tông đồ bằng ba lần tiên báo vệ cuộc Vượt Qua của Người, để họ có thể chấp nhận “sự thật” Tử Giá vô cùng kinh hoàng hết sức tối tăm đối với trí khôn thiển cận của con người trần gian. Cũng thế, để sửa soạn cho các tông đồ có thể từ từ chấp nhận được “sự thật” Phục Sinh vô cùng huy hoàng, song cũng hết sức chói lọi có thể làm ḷa mắt tâm trí trần gian của con người các vị, Chúa Giêsu cũng phải như ánh sáng hiện lên dần dần như vậy: trước hết bằng việc các phụ nữ báo tin cho các vị biết rằng Thày đă sống lại, (như bài Phúc Âm Lễ Vọng Phục Sinh của cả ba chu kỳ A, B, C, nhất là Phúc Âm Thánh Luca cho thấy), sau đó đến việc hai tông đồ chính là Phêrô và Gioan chạy đến mồ xem sự thật như thế nào, (như bài Phúc Âm theo Thánh Gioan cho Thánh Lễ Phục Sinh sáng đề cập đến), sau hết là việc hai môn đệ đi Emmau về báo tin, (như bài Phúc Âm theo Thánh Luca cho Thánh Lễ Phục Sinh buổi chiều cho biết). Và chỉ sau ba sự việc sửa soạn này, Chúa Giêsu Phục Sinh mới hiện ra với chung 11 Vị, như bài Phúc Âm theo Thánh Gioan cho Chúa Nhật Thứ Hai Phục Sinh tuần tới tŕnh thuật, trong đó có cả sự kiện tông đồ Tôma chấp nhận “sự thật” Thày Phục Sinh, bằng lời tuyên xưng: “Lạy Chúa tôi. Lạy Thiên Chúa tôi”.

 

Tính cách “vọng” trong Phúc Âm Lễ Vọng Phục Sinh

 

Sự kiện các phụ nữ đến mồ Chúa được bộ ba Phúc Âm Nhất Lăm thuật lại và được Giáo Hội sắp xếp vào Thánh Lễ Vọng Phục Sinh thật là hết sức ư nghĩa. V́ “Vọng” đây nghĩa là mới hướng về, chứ chưa có “thật” hay xẩy ra “thật”. Do đó, trong ba bài Phúc Âm cho ba chu kỳ A, B, C khác nhau của Lễ Vọng Phục Sinh, chúng ta chưa thấy Chúa Giêsu Phục Sinh “thật sự” hiện ra hay hiện ra “hoàn toàn”. Riêng Phúc Âm Thánh Mathêu Năm A có thuật lại chi tiết Chúa Giêsu hiện ra với các bà khi các bà theo lời Thiên Thần bảo ở ngoài mồ đang trên đường chạy về báo tin cho các tông đồ. Tuy nhiên, việc Chúa Giêsu hiện ra với các bà đây cũng chỉ có tính cách “vọng” mà thôi. “Vọng” ở chỗ Chúa Giêsu hiện ra trên đường đi vội vă, chứ không phải trong Căn Tiệc Ly đàng hoàng như khi Người hiện ra với các tông đồ sau này. “Vọng” ở đây c̣n được thể hiện qua việc hướng về thành phần “anh em” của Người, thành phần chính Người đă nhờ các bà báo tin cho biết, như Thiên Thần của Người đă căn dặn các bà.

 

Kể cả trong chính việc Chúa Giêsu Phục Sinh hiện ra một cách vội vă với các phụ nữ này đi nữa, chúng ta cũng thấy tính cách “vọng” trong đó. V́ hiện ra một cách vội vă và không chính thức, do đó, như trên vừa nói “chúng ta chưa thấy Chúa Giêsu hiện ra ‘hoàn toàn’”. Ở chỗ, Người chưa có dịp tỏ hết ḿnh ra một cách rơ ràng về mọi chi tiết cần thiết ở nơi chính thân xác phục sinh của Người. Chẳng hạn Người đă không tỏ cho các bà thấy những ǵ sau này Người sẽ tỏ cho các tông đồ thấy, như tỏ cho thấy tay chân của Người, cũng như tỏ cho thấy thân xác của Người là thân xác thật, cũng biết ăn uống, chứ không phải là ma. Chính lời của cả Thiên Thần lẫn của Chúa Giêsu căn dặn các phụ nữ là hăy báo tin cho các tông đồ biết rằng các vị hăy về Galilêa để gặp Chúa Giêsu (xem Mt 28:7,10), trong bài Phúc Âm theo Thánh Mathêu cho Lễ Vọng Phục Sinh Năm A không có trong hai Phúc Âm cho lễ Vọng Phục Sinh Năm B và C, cũng nói lên tính cách “vọng” ấy, tính cách ngưỡng “vọng” đến việc “thực” sự gặp được, “thực” sự thấy Thày Phục Sinh.

 

C̣n về lư do tại sao Chúa Giêsu lại hẹn ḥ gặp gỡ các tông đồ tại Galilêa, chúng ta sẽ t́m thấy câu trả lời ở cùng Phúc Âm Thánh Mathêu cho Lễ Thăng Thiên của Chu Kỳ Phụng Vụ Năm A.

 

Vấn đề thực hành sống đạo:

 

Chúa Giêsu sống lại từ trong kẻ chết và đă làm cho các tông đồ tin rằng Người đă Phục Sinh để các vị có thể làm chứng nhân cho Người cho đến tận cùng trái đất. Kitô hữu hậu sinh chúng ta sở dĩ tin Chúa Kitô là nhờ và bởi chứng từ tông truyền này. Tuy nhiên, như các tông đồ đă theo Chúa Kitô và được Người tỏ ḿnh ra cho đến tột đỉnh mạc khải là Cuộc Vượt Qua của Người thế nào, nếu trung thành theo Người, Kitô hữu hậu sinh chúng ta cũng được Người tỏ ḿnh ra cho chúng ta như vậy, cho đến khi chúng ta Vượt Qua với Người. Ở chỗ, đức tin tông truyền của chúng ta cũng “vượt qua sự chết mà vào sự sống” (Jn 5:24), được Chúa Kitô dần dần làm cho chúng ta thực sự cảm nghiệm được quyền lực phục sinh mănh liệt của Người nơi chúng ta, để chúng ta có thể chẳng những mạnh mẽ tin vào Người hơn mà c̣n sống động làm chứng cho Người nữa.

 

Kinh nghiệm sống đạo của các thánh cho chúng ta thấy, các ngài đă cảm nghiệm được quyền lực phục sinh của Chúa Kitô hiển nhiên nhất nơi những lúc các ngài thực sự cảm thấy ḿnh bất lực, nhưng lại làm được những việc ngoài sức tự nhiên nhất, nhưng lại chịu được những thử thách khủng khiếp nhất, thắng được quyền lực tối tăm nhất. Bởi thế, mỗi lần gặp đau khổ thử thách, chúng ta hăy nhớ rằng, dấu vết đau khổ đă được vinh quang sáng ngời nơi thân xác phục sinh của Chúa Kitô, và là dấu chứng tỏ Người thực sự đă phục sinh. Qua bí tích rửa tội, chúng ta đă được mai táng và sống lại với Chúa Kitô (xem Rm 6:3-4), nên con người mới Kitô hữu chúng ta chỉ thực sự sống lại khi sự sống của Người được tỏ hiện nơi thân xác của chúng ta (xem 2Cor 4:10).

 

Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL