Chúa Giêsu Đã Viết Những Gì Trên Đất?

 Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL

Tin Mừng Chúa Giêsu Kitô theo Thánh Gioan (8:1-11).

Khi ấy, Chúa Giêsu lên núi cây dầu. Và từ sáng sớm, Người lại vào trong đền thờ. Toàn dân đến cùng Người, nên Người ngồi xuống và bắt đầu giảng dạy. Lúc đó, luật sĩ và biệt phái dẫn đến Người một thiếu phụ bị bắt quả tang phạm tội ngoại tình và họ đặt nàng đứng trước mặt mọi người. Họ hoœi Chúa Giêsu: “Thưa Thầy, thiếu phụ này bị bắt quả tang phạm tội ngoại tình, mà theo luật Môisen, hạng phụ nữ này phải bị ném đá. Còn Thầy, Thầy dạy sao?” Họ nói thế có ý gài bẫy Người để có thể tố cáo Người. Nhưng Chúa Giêsu cúi xuống, bắt đầu lấy ngón tay viết trên đất. Vì họ cứ hoœi mãi, nên Người đứng lên và bảo họ: “Ai trong các ngươi sạch tội, hãy ném đá chị này trước đi”. Và Người ngồi xuống và lại viết trên đất. Nghe nói thế họ rút từng người một, bắt đầu là những người nhiều tuổi nhất, và còn lại một mình Chúa Giêsu với người thiếu phụ vẫn đứng đó. Bấy giờ Chúa Giêsu đứng thẳng dậy và bảo nàng: “Hỡi thiếu phụ, những người cáo chị đi đâu cả rồi? Không ai kết án chị ư?” Nàng đáp: “Thưa Thầy, không có ai”. Chúa Giêsu bảo: “Ta cũng thế, Ta không kết tội chị. Vậy chị hãy đi và từ nay đừng phạm tội nữa”.  

Trong bài Phúc Âm Thánh Gioan được Giáo Hội chọn đọc ở chu kỳ Năm C cho Chúa Nhật Thứ V Mùa Chay trên đây, thái độ Chúa Giêsu đối với người đàn bà bị bắt quả tang đang phạm tội ngoại tình là trường hợp rất thực tế để chúng ta có thể thực sự thấy được ý nghĩa của những gì Chúa Giêsu muốn nói trong dụ ngôn về người con phung phá cũng là dụ ngôn người cha vô cùng nhân ái xót thương trong bài Phúc Âm ở tuần Thứ IV Mùa Chay Năm C (như được chia sẻ trong chương 2).  

Thật vậy, đứa con phung phá đây chính là người đàn bà ngoại tình, đứa con cả đây là thành phần tự cho mình công chính, tức luôn ở bên cha và làm theo ý cha, qua việc kỹ lưỡng tuân giữ lề luật, đòi ném đá chị ta, và lòng yêu thương của người cha đối với cả hai đứa con đây được thể hiện sống động nơi thái độ Chúa Giêsu tỏ ra cho cả người nữ ngoại tình và nhóm tố cáo chị.

Ở đây Chúa Giêsu đã bắn 1 phát súng nhưng trúng hai con chim một lúc. Con chim thứ nhất là thành phần muốn ném đá người đàn bà bị bắt quả tang đang phạm tội ngoại tình, tức là làm cho thành phần này tự kiểm và tự rút lui không dám ném đá chị ta nữa. Nghĩa là Người làm lợi ích thiêng liêng cho họ. Con chim thứ hai là người đàn bà bị bắt quả tang phạm tội ngoại tình khỏi chết, dù chị thực sự đáng chết theo luật Moisen. Nhưng nhờ thoát chết về phần xác ấy mà chị đã tỉnh ngộ trước lòng nhân từ của Chúa mà được sống phần hồn.  

Thế nhưng, vấn đề được đặt ra ở đây là, tại sao người đàn bà ngoại tình này, biết trước được rằng, hậu quả của việc ngoại tình mình phạm, theo lề luật Moisen, chắc chắn sẽ làm cho mình bị ném đá chết, mà còn cứ phạm? Phải chăng, một là vì chị tin rằng việc làm tội lỗi của chị không ai có thể nào biết được? Hai là vì chị bị nhóm luật sĩ và biệt phái gài bẫy để họ có thể bắt quả tang chị, nhờ đó họ có thể dùng chị như một con mồi để nhử bắt lỗi Chúa Giêsu, như bài Phúc Âm đề cập đến.  

Nếu thực sự người đàn bà ngoại tình này không bị nhóm luật sĩ và Pharisiêu gài bẫy, thì câu truyện của nàng cho chúng ta thấy được hai điểm tâm lý hết sức chân thực sau đây: thứ nhất, đó là tình yêu mạnh hơn sự chết, vì dù biết mình có thể bị ném đá chết theo lề luật, nàng cũng cứ phạm, nghĩa là không thể nào không trao thân cho người mình yêu, dù bất chính; và thứ hai, đó là, lề luật không thể cản trở tự do của con người, hay nói cách khác, con người muốn được sống tự do thoải mái chứ không muốn bị ràng buộc bởi lề luật là những gì làm con người không thể đạt đến sự sống viên mãn hơn. Đó là lý do Thánh Phaolô đã xác tín và khẳng định trong Thư gửi Giáo Đoàn Galata ở đoạn 4 câu 4 như sau: “Đến thời gian ấn định, Thiên Chúa đã sai Con Ngài đến, sinh ra bởi một người phụ nữ, sinh ra theo lề luật để giải cứu khỏi lề luật những ai bị lụy thuộc lề luật, để nhờ đó chúng ta được trở thành những đức con thừa nhận”. Tuy nhiên, ở đây tôi muốn chia sẻ về những gì tôi đã gợi ý từ đầu liên quan giữa sự kiện người đàn bà ngoại tình trong bài Phúc Âm hôm nay với dụ ngôn người con phung phá trong bài Phúc Âm tuần trước.

Thật vậy, người đàn bà ngoại tình này quả thực là tiêu biểu cho những đứa con phung phá. Phung phá ở chỗ nàng đã tự hủy bỏ lề luật là phương tiện giúp con người nên tốt lành hơn; phung phá ở chỗ nàng đã làm tổn hại trầm trọng đến nhân phẩm làm người cao quí của nàng; phung phá ở chỗ nàng đã làm ô uế cả thân xác của nàng, một thân xác mà nếu đã lập gia đình, nàng càng cần phải giữ gìn trong sạch theo bậc sống hôn nhân của nàng, đối với chồng nàng cũng như con cái của nàng; chưa hết, hành động vụng trộm ngoại tình yêu cuồng sống vội của nàng này còn làm phung phá cả gia tài hạnh phúc của gia đình người khác nữa.

Tuy nhiên, nếu người đàn bà ngoại tình bị bắt quả tang này là người con phung phá như thế, thì thành phần luật sĩ và biệt phái dẫn nàng đến với Chúa Giêsu để tố cáo nàng trước khi ném đá nàng đóng vai người con cả, người con tưởng mình và tự cho mình là công chính vì lúc nào cũng giữ trọn lề luật, không làm gì sai trái, lại chính là người con hoang đàng. Tại sao? Tại vì, theo Mạc Khải Cựu Ước, tội lỗi tự bản chất chính là một hành động “ngoại tình”, là hành động tôn thờ ngẫu tượng, là bỏ Chúa là Thiên Chúa chân thật duy nhất của mình mà đi tôn thờ ngẫu tượng hay ngoại tình với ngẫu tượng. Và đã là người thì không ai là không có tội, bằng không, như Thánh Gioan khẳng định trong Thư Thứ Nhất, đoạn 1 câu 8: “Nếu chúng ta nói rằng ‘Chúng ta không có lỗi lầm gì’ là chúng ta tự dối mình; sự thật không có nơi chúng ta”. Chính vì thế, ngay sau khi Chúa Giêsu vừa đặt vấn đề: “ai trong quí vị không có tội thì hãy ném đá chị ta trước đi”, thì Phúc Âm cho biết: “Nghe nói thế, họ rút lui từng người một, bắt đầu từ người già đời nhất”.

Qua câu truyện điển hình này, chúng ta chẳng những thấy được hình ảnh người con phung phá nơi người đàn bà ngoại tình, người con hoang đàng nơi thành phần luật sĩ và biệt phái tố cáo chị bấy giờ, mà còn thấy được cả hình ảnh một người cha vô cùng nhân ái xót thương nữa, ở chỗ, Người đã ra tay cứu người chị như cứu một đứa con phung phá, chẳng những thoát khỏi bị ném đá chết phần xác mà còn khỏi bị hủy diệt cả hồn lẫn xác trong hỏa ngục nữa, qua lời tha tội và khuyên nhủ chị như sau: “Tôi không luận tội chị đâu. Chị hãy đi và từ nay đừng phạm tội này nữa nhé”.

Thật là hết sức cảm xúc khi đọc đến đoạn kết của bài Phúc Âm hôm nay:

“Bấy giờ Chúa Giêsu đứng thẳng dậy và hỏi nàng: ‘Này chị, những người cáo chị đâu hết rồi? Không ai kết án chị ư?’ Nàng đáp: ‘Dạ thưa không có ai hết’. Chúa Giêsu nói: ‘Tôi cũng thế, Tôi không luận tội chị đâu”.

Ôi, để chúng ta có thể hiểu được lòng Chúa vô cùng nhân ái xót thương và lúc nào cũng hết sức thông cảm với bản tính yếu đuối hèn hạ của chúng ta biết là chứng nào, Người đã phải hạ mình xuống, đem tình thương vô cùng bao la cao cả của mình so sánh với tình thương vô cùng thấp hèn hạn hẹp của nhân loại chúng ta. Nếu không ai chấp tội người nữ ngoại tình thì Chúa Giêsu cũng không luận tội chị nghĩa là gì, nếu không phải, người ta là loài thuộc về hạ giới hay chấp nhất nhau, tố cáo nhau, bắt bẻ nhau, mà còn biết thông cảm và tha thứ cho nhau thì Thiên Chúa thuộc về thượng giới chắc chắn sẽ tha thứ cho con người chúng ta đến đâu!

Tuy nhiên, trong câu truyện này có một chi tiết chắc chắn làm cho tất cả chúng ta đều thắc mắc và hết sức muốn biết ý nghĩa của chi tiết ấy ra sao. Chi tiết đó là hành động Chúa Giêsu cúi xuống viết trên đất hai lần, một lần sau khi nghe nhóm luật sĩ và biệt phái tố cáo chị phụ nữ ngoại tình, và một lần sau khi Người trả lời cho họ. Tại sao Người làm như thế và nhất là Người viết những gì trên đất lúc bấy giờ?

Theo tôi, nếu chúng ta biết được những gì Chúa Giêsu viết trên mặt đất lúc bấy giờ thì cũng biết được lý do tại sao Người hành động như vậy. Thế nhưng, để khả đoán được những chữ Chúa Giêsu có thể viết, chúng ta lại phải căn cứ vào những ám chỉ liên quan đến ngón tay và mặt đất nữa, bởi vì Chúa Giêsu không lấy que mà viết trên đất hay lấy ngón tay mà viết trên tường. Trước hết, theo Mạc Khải Cựu Ước, “đất” ở đây liên quan đến sự thật, cũng như trời liên quan đến công lý, như Thánh Vịnh 85 câu 12 đã cho thấy điều này: “Chân lý vọt lên từ đất và công lý nhìn xuống từ trời”. Đất đây là hạ giới, là thế gian, là nhân tính, so với trời là thượng giới, là thiên đàng, là thần tính. Sau nữa, theo Mạc Khải Tân Ước, “ngón tay” ở đây liên quan Thần Linh Chúa, như trong câu Chúa Giêsu trả lời cho nhóm biệt phái cho rằng Người lấy quyền của quỉ vương mà trừ quỉ ở Phúc Âm Thánh Luca đoạn 11 câu 20: “Nếu bởi ngón tay Thiên Chúa mà Tôi trừ quỉ thì triều đại Thiên Chúa đã đến với quí vị rồi vậy”, nhưng trong Phúc Âm Thánh Mathêu đoạn 12 câu 28 thì “Nếu bởi Thần Linh Thiên Chúa mà Tôi trừ quỉ thì triều đại Thiên Chúa đã đến với quí vị rồi vậy”. Như thế, nếu “đất” ở đây là thế gian, nơi vọt lên “chân lý”, và “ngón tay” là biểu hiệu cho Thần Linh Chúa, thì Chúa Giêsu dùng ngón tay viết trên đất đây nghĩa là Thần Linh làm cho đất là thế gian nhận biết chân lý, như lời Chúa Giêsu phán với các tông đồ trong Bữa Tiệc Ly ở Phúc Âm Thánh Gioan, đoạn 16 câu 8: “Khi Người đến, Người sẽ cho thế gian thấy thế gian sai lầm về tội lỗi, về đức công chính và về hình phạt…”.

Vậy, căn cứ vào thứ tự ba điều Thần Linh Chúa cũng là Thần Chân Lý đến để làm cho thế gian nhận biết chân lý về 3 phương diện này, thì chữ thứ nhất Chúa Giêsu viết trên mặt đất bằng ngón tay của Người sau khi nghe thấy chị phụ nữ bị bắt quả tang phạm tội ngoại tình, đó là chữ “tội lỗi”, một từ ngữ liên quan đến hành động ngoại tình của người phụ nữ bị bắt quả tang, và chữ thứ hai được Chúa Giêsu lấy ngón tay tiếp tục viết trên đất sau khi trả lời cho nhóm tố cáo người phụ nữ ngoại tình này, đó là chữ “công chính”, một từ ngữ liên quan đến nhóm luật sĩ và biệt phái tố cáo nàng. Còn chữ “hình phạt” Chúa Giêsu không cần viết nữa, vì cả thành phần tố cáo người nữ ngoại tình cũng như chính bản thân nàng đã nhận ra chân lý. Nhóm luật sĩ và biệt phái nhận ra sự thật về đức công chính của họ, và người phụ nữ ngoại tình nhận ra sự thật về tội lỗi của chị.

Qua bài Phúc Âm Thánh Gioan được Giáo Hội chọn đọc cho Chúa Nhật thứ V Mùa Chay Năm C này, chúng ta thấy được và cần phải áp dụng bốn điều sống đạo hết sức quan trọng và thực tế sau đây:

Thứ nhất, con người một khi còn sống vẫn có khả năng cải tà quí chánh;

Thứ hai, đau khổ là hậu quả của tội lỗi có tác dụng đánh thức tội nhân để họ nhận ra chân thiện mỹ;

Thứ ba, không thể khinh thường bất cứ một ai, dù họ tội lỗi đến đâu đi nữa;

Thứ bốn, thành phần đạo đức tốt lành song không biết thông cảm với tội nhân thì vẫn còn xa đường nhân đức trọn lành, còn là những đứa con hoang đàng, tức vẫn cần cải thiện đời sống như ai.