|

SỐNG THÁNH
PHƯƠNG THẾ THÁNH HÓA BẢN THÂN
L.
M. Minh Vận, CMC
TẬP HAI
THÁNH HÓA KHOA
Thực Hành
THÁNH HÓA KHOA THỰC HÀNH
PHẦN HAI
BẬC TIẾN SINH
Chương 2
NHÂN ĐỨC LUÂN LƯ
Đoạn B
ĐỨC TUÂN PHỤC
Đức Tuân Phục là nghĩa vụ thứ hai của Đức
Công Bằng, bởi lẽ chúng ta phải trao lại cho các Bề Trên những điều thuộc
về các ngài; đó là ḷng hiếu thảo, tôn kính, yêu mến và vâng phục; v́
qua Đức Tin Kính, các ngài được nh́n nhận là những Vị Đại Diện của Thiên
Chúa. Nghĩa vụ đó được biểu lộ cách cụ thể và sống động do Đức Tuân Phục
Thánh Thiện.
I. BẢN TÍNH ĐỨC TUÂN PHỤC
Đức Tuân Phục là một Luân Đức siêu nhiên,
khiến chúng ta tự t́nh khước từ ư riêng để tuân phục các Bề Trên, v́ các
ngài là những Vị Đại Diện Chúa.
Đức Tuân Phục Công Giáo, không phải chỉ tuân
phục mệnh lệnh con người thuần túy, nhưng là thuần phục chính thánh ư
Thiên Chúa qua những Vị Đại Diện Ngài. Đó là nguyên lư căn bản của Đức
Tuân Phục Thánh Thiện.
Theo giáo huấn của Giáo Hội: "Những người phục
quyền phải coi các cấp trên của ḿnh như những Vị Đại Diện Thiên Chúa, Đấng
đă đặt các ngài làm thừa tác viên các hồng ân của Ngài. "Anh chị em hăy
tùng phục mọi thể chế của nhân loại v́ Chúa. Anh chị em hăy hành động
như những người tự do, không như những kẻ lấy tự do làm tấm màn che sự độc
ác của họ, nhưng như những người đầy tớ của Thiên Chúa" (Catechismus #
2238).
II. GIỚI HẠN ĐỨC TUÂN PHỤC
1. Đối Với Thiên Chúa: Chúa là Thượng Đế tối cao, là Đấng
Tạo Hóa và Chủ Tể muôn loài; mọi thụ tạo phải hoàn toàn tuyệt đối lệ thuộc
Ngài, thuần phục thánh ư Ngài, qua mọi định luật tự nhiên Ngài đă an bài.
V́ Ngài là Đấng cầm quyền sinh tử vạn vật, không một thụ tạo nào thoát
quyền thống trị của Ngài.
Riêng loài người, không những Chúa là Thượng Đế, Tạo Hóa,
Chủ Tể mà Chúa c̣n là Cha Hiền, là Thầy Dạy và Bạn Tâm Phúc của chúng
ta. Do đó, không những chúng ta phải hoàn toàn tuyệt đối lệ thuộc Chúa,
mà c̣n phải sung sướng thuần phục và thực thi thánh ư Ngài, được biểu thị
qua mệnh lệnh của các Vị Đại Diện Ngài.
2. Đối Với Đại Diện Chúa: Ḷng thuần phục, hiếu thảo,
tôn kính và yêu mến chúng ta dâng lên Chúa, được chứng minh cụ thể qua
việc tuân phục các Vị Đại Diện Chúa là các Bề Trên. Vậy các Bề Trên là
những ai?
+ Tộc Quyền: Cha Mẹ là đại diện Chúa cưu mang sinh thành,
dưỡng dục con cái, buộc con cái phải thảo hiếu tuân phục.
+ Thế Quyền: Chính Phủ là đại diện Chúa lănh đạo quốc
dân lo công ích, buộc người công dân phải tuân giữ các đạo luật chính
đáng do Chính Phủ công bố.
+ Giáo Quyền: Đức Thánh Cha, các Vị Chủ Chăn trong Giáo
Hội, Bề Trên các Hội Ḍng là đại diện Chúa trên các phần tử thuộc quyền
các ngài; buộc phải tuân phục các ngài với tinh thần Đức Tin Kính siêu
nhiên, cao cả, tức là tự nguyện thuần phục chính Chúa nơi các ngài.
Thánh Phaolô đă xác quyết: "Mọi quyền bính đều bởi Thiên
Chúa; chống lại quyền bính các Bề Trên là chống lại chính Thiên Chúa và
chuốc lấy án phạt đời đời" (Rom 13:1-2). Chính Chúa Kitô cũng đă tuyên bố:
"Ai tuân phục các con là thuần phục Thầy; ai khinh dể các con là khinh
chê chính Thầy" (Lc 10:16).
III. ĐỨC TUÂN PHỤC CAO TRỌNG
Lời Mẹ Maria nhắn nhủ: "Lời khấn Tuân Phục cao trọng nhất:
Đ̣i phải từ bỏ ư riêng hoàn toàn để vâng phục ư muốn Bề Trên, phải mau mắn
hài ḷng ḥa hợp với ư muốn ấy, không xét nét, không lư luận, nhất là
không lẩm bẩm kêu ca. Quả thật, các Bề Trên thay chỗ Thiên Chúa. Tuân phục
các ngài là một bảo đảm. Con Chí Thánh của Mẹ đă tuân phục đến nỗi chết
trên Thánh Giá để sắm các đặc ân ấy cho những ai tuân phục" (Thần Đô
Huuyền Nhiệm trang 80).
Theo Thánh Toma, trong các Luân Đức siêu nhiên, sau Đức
Tôn Thờ, không có nhân đức nào cao trọng bằng Đức Tuân Phục; v́ nhờ nó
chúng ta được kết hợp nên một với Chúa hơn mọi nhân đức khác.
1. Tuân Phục Kết Hợp Chúng Ta Với Chúa: Do Đức Tuân Phục,
chúng ta hiến dâng ư chí chúng ta để thuận theo thánh ư Chúa và được
tháp nhập nên một với ư chí cứu độ của Chúa; trở nên đồng tâm nhất chí với
Ngài. Hợp nhất ư chí là hợp nhất trọn hảo hơn cả, v́ ư chí là chủ mọi
tài năng; ư chí chúng ta hợp nhất với ư chí của Chúa là chúng ta đă dâng
cho Chúa tất cả bản thân chúng ta. Đó là Lễ Thánh Hiến Toàn Thiện đẹp
ḷng Chúa hơn hết.
Thánh Phanxicô Salesiô rất hữu lư khi quả quyết: "ĐứcTuân
Phục là một Hy Lễ Tử Đạo cao trọng hơn mọi cách Tử Đạo, v́ không phải chịu
tử h́nh trong một lúc hay trong một thời gian hạn định, cũng không phải
chịu chết một lần, nhưng là chịu sát tế triền miên trong trót cuộc sống".
Thánh Alphongsô cũng dạy: "Chúng ta không thể dâng lên Chúa hy lễ nào
quí trọng hơn dâng chính ư chí tự do của chúng ta bằng việc thực thi Đức
Tuân Phục". Thánh Kinh đă chuẩn nhận chân lư trên đây: "Tuân Phục trọng
hơn lễ vật hy sinh" (I Sam 15:22).
2. Tuân Phục Minh Chứng Ḷng Yêu Mến Chúa: Chỉ có những
ai làm theo thánh ư Chúa mới có thể nói là ḿnh yêu mến Chúa, v́ chính
Chúa Kitô đă dạy: "Nếu các con yêu mến Thầy, các con hăy tuân giữ lời
Thầy truyền dạy" (Jn 14:15). Thánh Gioan quả quyết: "Những ai tuân giữ
giáo huấn của Chúa, th́ Đức Kính Mến nơi họ nên hoàn thiện, lại cứ dấu
đó mà nhận biết chúng ta ở trong Chúa và được ơn nghĩa cùng Ngài" (I Jn
2:5).
3. Tuân Phục Phương Thế Thánh Hóa Trọn Hảo: Những linh
hồn sống Đời Thánh Hiến cho Chúa, th́ Đức Tuân Phục là phương thế tuyệt
hảo giúp họ tới Đích Thánh Thiện mau chóng, chắc chắn, dễ dàng và bảo
đảm nhất. V́, mọi công việc của họ trong cả cuộc sống, đều được thực
hiện v́ Đức Tuân Phục, tức là chu toàn thánh ư Chúa. Như thế, những việc
dù nhỏ mọn tầm thường cũng trở nên cao trọng đáng ân thưởng; trái lại,
những việc lớn lao cao trọng làm theo ư riêng cũng nên xấu xa đáng trừng
phạt.
Thánh Toma quả quyết: "Hết mọi nhân đức Chúa truyền đều
thuộc Đức Tuân Phục". Thánh Phanxicô Salesiô phụ họa để chân lư trên
được sáng tỏ hơn: "Tu Sĩ không tuân phục là Tu Sĩ không có một nhân đức
nào; v́ Đức Tuân Phục là điểm chính yếu làm nên người Tu Sĩ. Nếu con
khao khát được chết v́ yêu mến Chúa mà con không tuân phục cũng là vô
ích".
Cha đáng kính Leonardô kết luận: "Trong Bậc Ḍng, Tuân
Phục và Thánh Thiện chỉ làm một, Tu Sĩ Tuân Phục và Tu Sĩ Thánh Thiện
không có ǵ khác nhau". Chính Thánh Kinh cũng xác quyết: "Người Tuân
Phục là người chiến thắng" (Prov 21:28).
IV. ĐẶC TÍNH ĐỨC TUÂN PHỤC
Đức Tuân Phục Thánh Thiện cần phải hội đủ các đặc tính
sau đây:
1. Siêu Nhiên: Nh́n nhận Chúa nơi Bề Trên và tuân phục Bề
Trên v́ ngài là Đại Diện Thiên Chúa; không v́ ngài tài đức mà chúng ta
tuân phục, cũng không v́ ngài khuyết điểm mà chúng ta bất tuân. Tuân phục
Hiến Lệ Hội Ḍng cũng là v́ thánh ư Chúa được chứa đựng trong đó. Thánh
Phaolô khuyên: "Anh chị em hăy tuân phục các Bề Trên cách tôn kính và
đơn thành, như tuân phục chính Chúa" (Heb 13: 17).
2. Phổ Quát: Tuân phục trong hết mọi việc, chỉ trừ điều
ǵ là tội thật rơ ràng; v́ Bề Trên có thể sai lầm khi truyền lệnh, nhưng
người tuân phục chắc chắn không bao giờ sai lầm.
3. Tự T́nh: Tuân phục tự t́nh nguyện lănh mọi công việc,
không v́ miễn cưỡng; do đó, cần mau lẹ, vui tươi thực hiện tất cả những
điều Bề Trên truyền dạy hay ước muốn vừa khi kịp biết, không cần ban lệnh
rơ ràng.
4. Chủ Động: Tuân Phục chủ động là tự nguyện đảm nhận một
công việc ǵ được Bề Trên trao phó, vận dụng mọi khả năng có thể để hoàn
thành, với tất cả tấm ḷng muốn xây dựng công ích; không bao giờ có thái
độ thụ động, bảo sao làm vậy, hoặc cực chẳng đă phải chịu làm điều ḿnh
không muốn.
5. Trách Nhiệm: Tuân phục có trách nhiệm là ư thức việc
ḿnh làm, với tất cả lương tâm trách nhiệm và sáng kiến riêng ḿnh, miễn
sao đạt thành công. Nhưng lỡ bị thất bại, chúng ta an tâm sẵn sàng lănh
mọi trách nhiệm, không trốn tránh hoặc đổ lỗi cho người khác.
V. THỰC THI ĐỨC TUÂN PHỤC
Trong việc thực thi Đức Tuân Phục, linh hồn tiến dần
theo ba cấp bậc trên Đường Thánh Thiện:
1. Bậc Khởi Sinh: Thận trọng, tỉ mỉ, mau mắn chu toàn
tuân giữ luật Chúa và Giáo Hội, ư kiến các Bề Trên và Hiến Lệ Hội Ḍng bằng
tinh thần tuân phục siêu nhiên cách tự t́nh v́ yêu mến Chúa.
2. Bậc Tiến Sinh: Năng suy ngắm gương tuân phục cao cả
và thánh thiện của Chúa Kitô, Đấng đă đến để chu toàn thánh ư Chúa Cha;
tuân phục đến chết và chết trên Thánh Giá. Xin ơn hiểu biết, xác tín và
cố gắng noi theo mẫu gương của Chúa.
3. Bậc Hiệp Sinh: Khi đă thấm nhuần tinh thần tuân phục
cao cả và thánh thiện của Chúa, linh hồn không những cố gắng họa theo,
mà c̣n coi ḿnh được hạnh phúc tiến theo Chúa tới Đức Tuân Phục Thánh
Thiện:
+ Cùng muốn điều như Bề Trên muốn.
+ Cùng phán đoán như Bề Trên phán đoán.
+ Cùng hành động như Bề Trên hành động.
Nhờ Đức Tuân Phục Thánh Thiện đó, linh hồn đă trở nên
một trái tim, một linh hồn với Bề Trên, để rồi cũng được hợp nhất nên
một với thánh ư Chúa trong T́nh Yêu của Ngài.
VI. SỨ MẠNG CỦA BỀ TRÊN
Theo giáo huấn của Giáo Hội: "Những người hành quyền
phải hành sử như những người phục vụ. "Ai muốn làm lớn trong anh chị em
sẽ là đầy tớ anh chị em". Việc hành sử một quyền bính, xét về phương
diện luân lư, sẽ được đo lường bởi nguồn gốc thần linh của nó, bởi bản
chất hợp lư và bởi đối tượng đặc loại của nó. Không ai có quyền truyền
dạy hoặc thiết lập những ǵ trái với phẩm giá của con người và phản
nghịch với luật tự nhiên" (Catechismus # 2235).
Để sáng tỏ giáo huấn trên, Giáo Hội dạy thêm: "Sự hành
sử quyền bính nhằm làm sáng tỏ một trật tự chính đáng giữa các giá trị,
hầu giúp mọi người hành sử quyền tự do và trách nhiệm của ḿnh. Các
thượng cấp phải hành sử sự công bằng phân phối một cách khôn ngoan, lưu
tâm đến những nhu cầu và những đóng góp của mỗi người, hầu giữ sự đồng
tâm và an ḥa. Họ phải lo sao để các luật lệ và các biện pháp họ đưa ra
sẽ không nên dịp cám dỗ cho sự đối lập giữa lợi ích riêng tư và lợi ích
của cộng đồng" (Catechismus # 2236).
Bề Trên là Đại Diện Chúa, nên phải chu toàn sứ mạng Chúa
đă ủy thác là lănh đạo, giáo huấn và thánh hóa các linh hồn Chúa đă trao
phó, trong cả hai lănh vực tự nhiên và siêu nhiên, thân xác và linh hồn.
Trách nhiệm đó thật quan trọng và khó khăn, v́ phải trả lẽ trước nhan
Chúa về cuộc sống và hạnh phúc đời đời của bề dưới. Đồng thời, theo
gương Thánh Phaolô: "Phải trở nên mọi sự cho mọi người, để dẫn đưa mọi
người về với Chúa" (I Cor 9:22). Dường như có thể nói: "Các bề dưới tuân
phục một Bề Trên, nhưng Bề Trên lại phải vâng phục mọi người".
1. Đối Với Thiên Chúa: Các vị Bề Trên cần ư thức quyền
bính của ḿnh là quyền được thừa ủy do Thiên Chúa, nên phải hành sử mọi
việc theo thánh ư Ngài, phải trả lẽ về mọi việc ḿnh làm và về mọi linh
hồn đă được trao phó.
2. Đối Với Cộng Đoàn: Các vị Bề Trên được đặt hay bầu
lên là để lo công ích, không phải để mưu tư lợi; để phục vụ, không để hưởng
thụ; để trở nên tôi tớ mọi người, không như ông chủ để được mọi người phục
vụ, như giáo huấn Chúa Kitô dạy: "Ai làm Thủ Lănh trong các con, sẽ là
tôi tớ các con" (Mt 23:11). Đức Phaolô VI khuyên: "Thi hành quyền bính
giữa anh chị em chúng con, tức là phục vụ họ theo gương Đấng đă hiến mạng
sống ḿnh để cứu chuộc nhiều người" (Evangelica Testificatio # 24).
3. Đối Với Anh Em: Các vị Bề Trên phải nên gương sáng
cho anh chị em dưới quyền, nhất là trong việc tuân phục và hợp nhất với
thượng cấp; lại phải thi hành trọng trách để mưu công ích trong sự khôn
ngoan: Công Bằng khi phân chia trách nhiệm; tài khéo khi dụng người hợp
tài đức; khích lệ nâng đỡ khi thất bại; thông cảm nhịn nhục khi yếu đuối
sa ngă; tâm lư khi truyền lệnh hay sai khiến.
4. Đối Với Công Dân: Theo giáo huấn của Giáo Hội: "Chính
quyền các cấp buộc phải tôn trọng các quyền căn bản của con người. Họ phải
xử lư cách nhân đạo, trong sự tự tôn trọng quyền lợi của mỗi người, nhất
là của các gia đ́nh và của những người xấu số" (Catechismus # 2237).
Tất cả công việc được phân chia sao cho thích hợp với khả
năng, sức lực, tâm tính mỗi người. Đừng bao giờ để bề dưới phải lực bất
ṭng tâm, sẽ sinh chán nản. Tóm lại, t́nh thương yêu, ḷng nhân từ, sự dịu
dàng hiền ḥa sẽ làm cho Đức Tuân Phục nên nhẹ nhàng, hấp dẫn và đáng
yêu.
|