Đaminh Maria Cao Tấn Tĩnh, BVL, tổng hợp và tuyển dịch
Sứ Điệp Ḥa B́nh 2007 - “Con Người, Trọng tâm của Ḥa B́nh”
Sứ Điệp Ḥa B́nh 2006 - “Ḥa B́nh Trong Chân Lư”
Ḥa B́nh là Tặng Ân của Thiên Chúa và là Trách Vụ của Nhân Loại
Mẫu Gương Giáo Hoàng liên quan tới Ḥa B́nh
Danh Hiệu Giáo Hoàng liên quan tới Ḥa B́nh
Ḥa B́nh là Tặng Ân của Thiên Chúa và là Trách Vụ của Nhân Loại
(Diễn Từ với phái đoàn Liên Tôn Thứ Hai 25/4/2005)
“Giờ đây tôi xin hướng về quí vị, quí bạn thuộc các truyền thống tôn giáo khác nhau thân mến, và tôi chân thành cám ơn quí vị về sự hiện diện của quí vị ở buổi lễ đăng quang long trọng cho giáo triều của tôi…. Tôi đặc biệt cám ơn về sự hiện diện nơi chúng tôi các phần tử thuộc cộng đồng Hồi giáo, và tôi xin bày tỏ niềm tri ân về việc phát triển đối thoại giữa những người Hồi giáo và Kitô giáo, cả ở cấp địa phương lẫn quốc tế. Tôi cam đoan với quí vị là Giáo Hội này muốn tiếp tục bắc những chiếc cầu nối thân hữu với tín đồ của tất cả mọi tôn giáo, để t́m kiếm sự thiện thực sự cho hết mọi người cũng như cho toàn thể xă hội.
”Thế giới mà chúng ta đang sống đây thường bị đánh dấu bằng những cuộc xung khắc,
bạo lực và chiến tranh, thế nhưng nó vẫn thiết tha mong được ḥa b́nh, một ḥa
b́nh trước hết là tặng ân của Thiên Chúa, một ḥa b́nh chúng ta không ngừng cầu
mong. Tuy nhiên, ḥa b́nh cũng là một nhiệm vụ cần tất cả mọi người dấn thân
thực hiện nữa, nhất là những ai tuyên bố ḿnh thuộc về các truyền thống tôn giáo.
Những nỗ lực của chúng ta trong việc tiến đến với nhau và duy tŕ việc đối thoại
là một đóng góp sáng giá để dựng xây ḥa b́nh trên những nền tảng vững chắc vậy.
Vị Giáo Hoàng Gioan Phaolô II tiền nhiệm đáng kính của tôi đă viết vào lúc mở
màn cho một tân thiên niên kỷ là ‘Danh xưng của Vị Thiên Chúa duy nhất càng ngày
càng phải trở thành những ǵ theo đúng như bản chất của ḿnh, tức là một danh
xưng của ḥa b́nh và là một lời hiệu triệu ḥa b́nh’ (Tông Thư Mở Màn Cho Một
Tân Thiên Kỷ, 55). Bởi thế, cần phải dấn thân vào cuộc đối thoại chân thực và
thành thực, dựa trên việc tôn trọng phẩm vị của hết mọi con người được dựng nên,
như Kitô hữu chúng tôi tin tưởng, theo h́nh ảnh và tương tự như Thiên Chúa (x
Gen 1:26-27).
”Vào lúc mở màn cho giáo triều của ḿnh, tôi xin ngỏ cùng tất cả quí vị, cũng
như với các tín đồ thuộc các truyền thống tôn giáo được tiêu biểu nơi đây, và
tất cả những ai đang t́m kiếm Chân Lư bằng một tấm ḷng chân thành, lời mời gọi
thiết tha hăy cùng nhau trở thành những kiến trúc sư của ḥa b́nh, bằng việc
cùng quyết tâm thông cảm, tôn trọng và yêu thương nhau”.
Mẫu Gương Giáo Hoàng liên quan tới Ḥa B́nh
(Buổi Triều Kiến Chung hằng tuần lần đầu tiên, Thứ Tư 27/4/2005)
“Sau cái chết thánh đức của vị tiền nhiệm đáng kính Gioan Phaolô II của ḿnh, những buổi triều kiến chung vào Thứ Tư hằng tuần theo truyền thống được bắt đầu lại hôm nay. Trong buổi gặp gỡ đầu tiên này, trước hết, tôi muốn chia sẻ về danh hiệu tôi đă chọn khi trở thành vị giám mục Rôma và vị chủ chiên của Giáo Hội hoàn vũ. Tôi đă chọn cho ḿnh danh hiệu giáo hoàng Biển Đức XVI thực sự là có liên hệ tới vị Giáo Hoàng đáng kính Biển Đức XV, vị đă hướng dẫn Giáo Hội qua thời biến loạn của Thế Chiến Thứ Nhất. Ngài thực sự là một vị ngôn sứ can trường của ḥa b́nh đă đấu tranh một cách hăng hái và can trường, trước hết là để tránh thảm kịch chiến tranh, sau đó là để hạn chế những hậu quả kinh khiếp của nó. Tôi thực hiện thừa tác vụ của tôi theo bước chân của ngài, trong việc phục vụ cho vấn đề ḥa giải và ḥa hợp giữa các dân tộc, hết sức tin tưởng rằng sự thiện cao cả ḥa b́nh trước hết là tặng ân Chúa ban, một tặng ân mong manh nhưng quí hóa cần phải được kêu nài, bảo toàn và kiến tạo hằng ngày bằng việc đóng góp của hết mọi người”.
Danh Hiệu Giáo Hoàng liên quan tới Ḥa B́nh
(Sứ Điệp cho Ngày Ḥa B́nh Thế Giới 1/1/2006)
“Sứ Điệp đầu tiên cho Ngày Ḥa B́nh Thế Giới đây là để tiếp theo đường lối giáo huấn cao quí của các vị; qua sứ điệp đây, tôi muốn lập lại quyết tâm mạnh mẽ của Ṭa Thánh trong việc tiếp tục phục vụ lư tưởng ḥa b́nh. Chính danh hiệu Biển Đức tôi đă chọn trong ngày được tuyển lên Ṭa Thánh Phêrô là dấu hiệu việc cá nhân tôi dấn thân cho ḥa b́nh. Trong việc nhận danh hiệu này, tôi muốn gợi lên cho thấy cả Vị Thánh Quan Thày của Âu Châu là vị đă khơi dậy một nền văn minh ḥa b́nh ở khắp châu lục này, lẫn Giáo Hoàng Biển Đức XV là vị đă lên án Thế Chiến Thứ Nhất như là một ‘tàn sát vô ích’ ("Appeal to the Heads of the Warring Peoples," [1 August 1917]: AAS 9 [1917], 423.)”.
(Sứ Điệp cho Ngày Ḥa B́nh Thế Giới 1/1/2006)
“Ḥa B́nh Trong Chân Lư”: hoa trái của trật tự
3. Đề tài tôi chọn để suy nghĩ trong năm nay là “Ḥa b́nh trong chân lư”, một đề tài nói lên niềm xác tín là bất cứ ở đâu và bất cứ khi nào con người nam nữ được soi động bởi ánh quang chân lư, th́, theo tự nhiên, họ mới bắt đầu thực hiện con đường ḥa b́nh. Hiến Chế Mục Vụ “Vui Mừng và Hy Vọng”, được ban hành 40 năm trước đây vào lúc kết thúc Công Đồng Chung Vaticanô II, đă nói rằng loài người sẽ không thành đạt trong “việc xây dựng một thế giới thực sự nhân bản cho mọi người, mọi nơi trên trái đất, trừ phi tất cả mọi người được canh tân trong tinh thần và hướng về ḥa b́nh đích thực” (khoản 77). Thế nhưng ư nghĩa thực sự của những lời “ḥa b́nh đích thực” đây là ǵ? Để giải đáp một cách trọn vẹn cho câu hỏi này, chúng ta cần phải nhận thứ rằng ḥa b́nh không thể trở thành việc thuần túy không xẩy ra t́nh trạng xung đột vơ trang, song cần được hiểu là “hoa trái của một trật tự đă được vun trồng nơi xă hội loài người bởi Đấng Sáng Lập thần linh”, một trật tự “cần phải được nhân loại thực hiện theo nỗi khát khao có được một nền công lư trọn hảo hơn bao giờ hết” (cùng nguồn vừa dẫn, khoản 78). Là thành quả của một trật tự theo dự định và mong muốn của Thiên Chúa, ḥa b́nh chất chứa một sự thật nội tại và bất khuất, tương ứng “với niềm trông mong và hy vọng không thể cầm hăm trong chúng ta” (John Paul II, "Message for the 2004 World Day of Peace," 9).
“Ḥa B́nh Trong Chân Lư”: hợp với trật tự thần linh
4. Được nh́n theo chiều hướng ấy, ḥa b́nh trở nên như một tặng ân từ trời và là một ân sủng thần linh là những ǵ đ̣i hết mọi tầng lớp thi hành trách nhiệm cao cả nhất, đó là trách nhiệm làm cho lịch sử loài người – trong chân lư, công lư, tự do và yêu thương – hợp với trật tự thần linh. Bất cứ khi nào mất đi tính cách trung thành với trật tự siêu việt ấy, cũng như mất đi việc tỏ ra tôn trọng “cái văn phạm” của vấn đề đối thoại là lề luật luân lư phổ quát được in ấn nơi tâm can con người (Cf. John Paul II, "Address to the Fiftieth General Assembly of the United Nations," [5 October 1995], No. 3), bất cứ khi nào việc phát triển toàn diện con người và việc bảo vệ các thứ quyền lợi nống cốt của họ gặp trở ngại hay bị chối bỏ, bất cứ khi nào vô vàn con người ta bị buộc phải chịu đựng những thứ bất chính và bất công bất khả chấp, th́ làm sao chúng ta có thể hy vọng rằng sự thiện ḥa b́nh được hiện thực? Những yếu tố thiết yếu làm nên sự thật của sự thiện ấy bị thiếu hụt. Thánh Âu Quốc Tinh đă diễn tả ḥa b́nh là “transquillitas ordinis”, ("De Civitate Dei," XIX, 13), tức t́nh trạng quân b́nh về trật tự. Nói như thế là ngài có ư nói rằng một t́nh trạng nhằm giúp cho sự thật về con người được hoàn toàn tôn trọng và hiện thực.
“Ḥa B́nh Trong Chân Lư”: hợp với ước vọng không thể đè nén nơi tâm can của mỗi một người
6. Ḥa b́nh là ước vọng không thể đè nén nơi tâm can của mỗi một người, bất kể căn tính văn hóa chuyên biệt của họ. Bởi thế, hết mọi người cần phải cảm thấy quyết tâm phục vụ sự thiện cao cả này, và cần phải cố gắng ngăn ngừa những mối liên hệ cho khỏi bị đầu độc bởi bất cứ h́nh thức dối trá nào. Tất cả mọi người đều là phần tử của cùng một gia đ́nh duy nhất. Việc tôn vinh quá đáng về những cái khác biệt là những ǵ đụng độ với sự thật nồng cốt này. Chúng ta cần phải tái nhận thức là chúng ta có cùng một định mệnh là những ǵ siêu việt tối hậu, nhờ đó tối đa hóa những khác biệt về lịch sử và văn hóa của chúng ta, không phải ở chỗ ḱnh chống nhau mà là hợp tác với thành phần thuộc về các nền văn hóa khác. Những sự thật đơn giản này là những ǵ làm cho ḥa b́nh trở thành khả dĩ; chúng là những chân lư dễ hiểu khi chúng ta lằng nghe tâm can của ḿnh bằng những ư hướng tinh tuyền. Như thế, ḥa b́nh mới được thấy ở một chiều hướng mới: không phải ở chỗ không xẩy ra chiến tranh, mà là một cuộc chung sống thuận ḥa giữa người công dân với nhau trong một xă hội được công lư cai quản, một xă hội có được sự thiện ḥa b́nh này cho từng người trong họ bao nhiêu có thể. Ḥa b́nh đích thực kêu gọi mọi người hăy vun trồng những mối liên hệ phong phú và chân thành; nó phấn khích họ t́m kiếm và đi theo đường lối thứ tha và ḥa giải, thanh liêm nơi việc họ đối xử với nhau, và trung thành với lời nói của ḿnh.
“Ḥa B́nh Trong Chân Lư”: bị tổn thương và bị loại trừ bởi nạn khủng bố
9. Ngày nay, ḥa b́nh đích thực tiếp tục bị tổn thương và bị loại trừ bởi nạn khủng bố với những đe dọa và các cuộc tấn công đẩy thế giới vào một t́nh trạng sợ hăi và bất an. Các vị tiền nhiệm của tôi là Đức Phaolô VI và Gioan Phaolô II thường nêu lên trách nhiệm ghê gớm của thành phần khủng bố phải chịu, đồng thời các vị cũng lên án các sách lược bất lương và chết chóc của họ. Những hành động ấy thường là hoa trái của chủ nghĩa tuyệt mệnh là chủ nghĩa được Đức Giáo Hoàng Gioan Phaolô II diễn tả bằng những lời lẽ như sau: “Những ai sát hại bằng những hành động khủng bố thực sự là những người chán chường về nhân loại, về sự sống, về tương lai. Theo quan điểm của họ th́ cần phải thù ghết và hủy diệt đi tất cả mọi sự” (Message for the 2002 World Day of Peace, 6). Chẳng những chủ nghĩa tuyệt mệnh mà c̣n cả chủ nghĩa cuồng tín là chủ nghĩa ngày nay thường đươc gán cho cái tên là chủ nghĩa cực bảo thủ, cũng tác dụng và khích động ư nghĩ và hoạt động khủng bố nữa. Ngay từ ban đầu, Đức Gioan Phaolô II đă thấy được cái nguy hiểm bùng phát này dưới h́nh thức bảo thủ cuống tín, và ngài đă nghiêm nghị lên án nó, trong khi đó ngài cảnh cáo những nổ lực muốn áp đặt hơn là tŕnh bày cho người khác tự t́nh chấp nhận theo niềm xác tín của họ về sự thật. Ngài đă viết: “Việc cố gắng áp đặt lên kẻ khác bằng phương tiện vơ lực những ǵ ḿnh coi là chân lư là việc vi phạm tới phẩm vị của con người, và trên hết là phạm đến Thiên Chúa nơi họ là h́nh ảnh của Ngài” (cùng nguồn vừa dẫn).
(Diễn Từ Mừng tân Niên với Phái Đoàn Ngoại Giao Chư Quốc ngày Thứ Hai 9/1/2006)
Ḥa b́nh, than ôi, đang bị trở ngại hay phá hoại hoặc bị đe dọa ở nhiều phần đất trên thế giới. Đâu là đường lối dẫn đến ḥa b́nh? Trong Sứ Điệp tôi gửi cho Ngày Thế Giới Ḥa B́nh năm nay, tôi đă nói rằng: ‘Bất cứ ở đâu và bất cứ khi nào con người nam nữ được soi động bằng ánh quang chân lư, th́ họ mới có thể bắt đầu con đường ḥa b́nh’ (đoạn 3). Ḥa B́nh trong chân lư”.
Việc dấn thân cho sự thật là linh hồn của công lư.
Điểm thứ nhất đó là việc dấn thân cho sự thật là linh hồn của công lư. Những ai dấn thân cho sự thật không thể nào lại không loại trừ đi luật của sức mạnh là thứ luật bắt nguồn từ dối trá và rất hay thường gây thê lương cho lịch sử của con người, quốc gia cũng như quốc tế. Cái dối trá này thường tỏ ḿnh ra như là chân lư, nhưng thực tế bao giờ nó cũng là những ǵ chọn lựa và có dụng ư, vị kỷ mưu đồ mạo dụng con người, để rồi cuối cùng khống chế con người. Những chế độ chính trị trong quá khứ, song không phải chỉ có trong quá khứ, đă là một điển h́nh xót xa về điều này. Ngược lại, có sự thật và sự trung thực là những ǵ dẫn đến việc gặp gỡ người khác, dẫn đến việc chân nhận và cảm thông: sự thật không thể nào không tỏa ra qua ánh quang nổi bật của ḿnh – rạng ngời chân lư splendor veritatis; và ḷng mến yêu sự thật tự bản chất là những ǵ hướng tới sự hiểu biết cũng như việc tái hữu nghị một cách chính đáng và vô tư không thiên vị, cho dù có khó khăn mấy đi nữa.
Việc dấn thân cho sự thật là những ǵ thiết lập và củng cố quyền tự do
Điểm thứ hai tôi muốn nói tới là thế này: việc dấn thân cho sự thật là những ǵ thiết lập và củng cố quyền tự do. Cái cao cả đặc thù của con người trên hết là ở khả năng nhận biết chân lư. Và con người muốn biết sự thật. Tuy nhiên, sự thật chỉ có thể đạt được trong tự do. Điều này áp dụng cho tất cả mọi sự thật, như hiển nhiên thấy nơi lịch sử của khoa học; thế nhưng nổi bật nhất là những sự thật mà trong đó chính bản thân thực sự của con người lại đang gặp nguy hiểm, những sự thật về thần linh, những sự thật về thiện ác, về những mục đích cao cả và về chân trời của cuộc sống, về những liên hệ giữa chúng ta với Thiên Chúa. Những sự thật này không thể đạt tới mà lại không mang lại thành quả sâu xa cho đường lối sống của chúng ta. Và một khi được tự do chiếm đoạt, chúng đ̣i hỏi một phạm vi rộng lớn của tự do, nếu chúng được sống một cách xứng hợp với hết mọi chiều kích của đời sống con người.
Tiếc thay, ở một số Quốc Gia, thậm chí nơi những quốc gia có thể hănh diện về truyền thống văn hóa ngàn năm th́ tự do tôn giáo chẳng những không được bảo đảm mà lại c̣n bị vi phạm trầm trọng nữa, nhất là ở những nơi có thành phần thiểu số. Ở đây tôi chỉ xin nhắc lại những ǵ đă được phác họa rất rơ ràng trong Bản Hiến Chương Chung về Nhân Quyền. Các quyền lợi căn bản của con người đều là những ǵ giống nhau ở mọi nơi; trong đó, cần phải chú trọng tới vị trí cao cả của quyền tự do tôn giáo, v́ nó bao gồm những mối liên hệ quan trọng nhất của con người, đó là mối liên hệ giữa chúng ta với Thiên Chúa. Tôi xin nói cùng tất cả những ai có trách nhiệm với đời sống của Chư Quốc là, nếu quí vị không sợ sự thật th́ quí vị chẳng lo ǵ tự do! Ṭa Thánh, trong việc yêu cầu quyền tự do chân thực cho Giáo Hội Công Giáo ở khắp nơi cũng yêu cầu quyền tự do ấy cho hết mọi người nữa.
Việc dấn thân cho chân lư là những ǵ mở đường cho thứ tha và ḥa giải
Giờ đây tôi sang tới điểm thứ ba, đó là việc dấn thân cho chân lư là những ǵ mở đường cho thứ tha và ḥa giải. Cái liên kết cần thiết giữa ḥa b́nh và việc dấn thân cho chân lư này đă làm xuất phát ra t́nh trạng chống đối như thế này, đó là những xác tín khác nhau về chân lư gây ra những thứ căng thẳng, hiểu lầm, tranh căi, và nếu tất cả những t́nh trạng ấy càng trở nên nghiêm trọng hơn th́ các niềm xác tín lại càng sâu xa hơn ở bên trong những t́nh trạng ấy. Theo gịng lịch sử th́ những cái khác biệt ấy đă gây ra những cuộc đụng độ bạo lực, những cuộc xung đột về xă hội và chính trị, thậm chí những trận chiến tranh về tôn giáo nữa. Đó là sự thật không thể phủ nhận, thế nhưng, trong tất cả những trường hợp như thế, nó là thành quả của một chuỗi những nguyên nhân đồng phát chẳng dính dáng mấy hay chẳng dính dáng ǵ tới sự thật hay tôn giáo cả, mà do đó bao giờ nó cũng chỉ v́ phương tiện được sử dụng không thích hợp với việc chân thành dấn thân cho chân lư hay với việc tôn trọng tự do theo đ̣i hỏi của chân lư. Đây là vấn đề liên quan tới Giáo Hội Công Giáo, liên quan tới những lầm lẫn trầm trọng xẩy ra trong quá khứ bởi một số phần tử của Giáo Hội cũng như bởi những tổ chức của Giáo Hội, Giáo Hội đă lên án những lầm lỗi ấy và đă không ngần ngại lên tiếng xin thứ tha. Điều này là những ǵ cần phải thực hiện theo đ̣i hỏi của việc dấn thân cho chân lư.
Ở đây tôi xin nhắc lại những lời lẽ khôn ngoan của Đức Gioan Phaolô II: “Không thể nào có ḥa b́nh nếu không có công lư, không thể nào có công lư mà lại thiếu thưa tha” (Sứ Điệp cho Ngày Ḥa B́nh Thế Giới 2002). Tôi xin lập lại những lời này một cách khiêm nhượng và với ḷng sâu xa yêu mến với các vị lănh đạo chư quốc, nhất là với những nơi đau thương nhất bởi các cuộc xung đột về thể lư và luân lư và cần đến ḥa b́nh nhất. Người ta nghĩ ngay tới nơi sinh hạ của Chúa Giêsu Kitô… tới Lebanon là nơi nhân dân nước này… và tới toàn thể Trung Đông, nhất là Iraq… tới Phi Châu, nhất là các xứ sở thuộc vùng Đại Hồ … tới nhân dân Darfur bất khả tự vệ … và tới nhiều quốc gia khác khắp thế giới đang là khấu trường cho cuộc xung đột bạo lực.
Việc dấn thân cho ḥa b́nh mở đường cho những niềm hy vọng mới.
Giờ đây, tôi xin nói đến điểm cuối cùng: đó là việc dấn thân cho ḥa b́nh mở đường cho những niềm hy vọng mới. Ở một nghĩa nào đó th́ đây là điểm đúc kết tất cả những ǵ tôi nói tới. Con người có khả năng biết được sự thật! Họ có một khả năng liên quan tới các vấn đề quan trọng đối với hữu thể và tác hành: là một cá nhân và là một phần tử của xă hội, hoặc một nước hay toàn thể nhân loại. Ḥa b́nh, những ǵ họ có thể và cần phải dấn thân cho, không phải chỉ là t́nh trạng im hơi lặng tiếng cuộc đụng chạm vũ khí; hơn thế nữa, nó là một thứ ḥa b́nh có thể phấn khích những nghị lực mới trong các mối liên hệ quốc tế, những mối liên hệ trở thành phương tiện ǵn giữ ḥa b́nh. Thế nhưng, điều này có thể xẩy ra nếu những mối liên hệ ấy đáp ứng sự thật về con người và về phẩm giá của họ. Bởi thế mà người ta không thể nói về ḥa b́nh ở những trường hợp con người thiếu thốn cả đến những nhu cầu căn bản nhất để sống xứng với phẩm giá của họ. Ở đây, tôi nghĩ tới vô vàn con người đang chịu đựng đói khổ. Không thể nói rằng họ sống trong ḥa b́nh, cho dù họ không ở trong t́nh trạng chiến tranh: thật vậy họ là những nạn nhân bất khả tự vệ của chiến tranh. Ngay sau đó là những h́nh ảnh buồn thảm của các trại khổng lồ khắp thế giới cho những người di tản và tị nạn, thành phần sống trong những điều kiện hết sức cố gắng để thoát khỏi số phận tệ hại song vẫn sống trong cảnh thiếu thốn thảm khốc. Chẳng lẽ những con người này không phải là anh chị em của chúng ta hay sao? Con cái của họ không vào đời có cùng những niềm mong đợi được hạnh phúc như những đứa trẻ khác hay sao? Người ta cũng có thể nghĩ tới tất cả những ai bị những điều kiện sinh sống bất xứng buộc phải di tản xa nhà cửa và gia đ́nh, ôm niềm hy vọng có được một cuộc sống nhân bản hơn. Chúng ta cũng không bỏ qua được nạn buôn người vẫn c̣n là những ǵ hổ ngươi ô nhục trong thời đại của chúng ta.
Trước những “thứ nguy ngập về nhân đạo” này cũng như những thảm trạng nhân bản khác, nhiều người thiện tâm, cùng với các tổ chức quốc tế và các cơ quan phi chính phủ khác nhau, thật sự đă tỏ ra đáp ứng. Thế nhưng vẫn cần phải cố gắng nhiều hơn nữa từ toàn thể cộng đồng ngoại giao để cương quyết trong chân lư và can đảm quảng đại khắc phục những chướng vật vẫn c̣n cản trở những giải quyết nhân đạo hiệu nghiệm. Và sự thật đ̣i hỏi là không một Quốc Gia trù phú nào chối bỏ trách nhiệm và nghĩa vụ của ḿnh trong việc ra tay giúp đỡ, bằng cách trích ra một cách quảng đại hơn nữa các nguồn lợi của ḿnh. Căn cứ vào những dữ kiện thống kê sẵn có, có thể nói rằng gần một nửa số lượng khổng lồ chi phí trên thế giới cho vấn đề vũ trang quá đủ để giải thoát vô số nhiều người nghèo khỏi cảnh cơ cực. Đây là điều thách đố lương tâm nhân loại. Việc dấn thân chung của chúng ta cho sự thật có thể và cần phải mang lại niềm hy vọng mới cho những người sống dưới mức nghèo khổ, phần nhiều là do bởi những mối liên hệ chính trị, thương mại và văn hóa quốc tế, hơn là bởi những hoàn cảnh vượt ra ngoài khả năng kiểm soát của họ.
"B́nh an – như Thiên Thần ở Bêlem nói – có liên quan tới eudokia, tới việc chúng ta mở ḷng ra cho Thiên Chúa"
Đức Thánh Cha Biển Đức XVI Thẩm Định về Giáo Triều của ngài trong Năm 2006 với Giáo Triều Rôma dịp áp Lễ Chúa Giáng Sinh ngày Thứ Sáu 22/12/2006
‘Et erit iste pax’ – Người sẽ là ḥa b́nh, Tiên Tri Micah nói về vị cai trị tương lai của dân Do Thái (5:4), vị được tiên tri loan báo rằng sẽ được hạ sinh ở Bêlem. Các Thần Trời đă nói cùng các mục tử đang trông coi đàn vật của ḿnh trong các cánh đồng quanh Bêlem rằng: ‘b́nh an dưới thế giữa con người’, Đấng được đợi trông đă đến (Lk 2:14).
Chính Chúa Kitô đă nói cùng các môn đệ của ḿnh rằng: ‘Thày để lại b́nh an cho các con; Thày ban b́nh an của Thày cho các con’ (Jn 14:27). Căn cứ vào những lời ấy mới có lời chào phụng vụ: ‘B́nh an ở cùng anh chị em’.
B́nh an được chuyền trao trong phụng vụ đây là chính Chúa Kitô. Người đă ban ḿnh cho chúng ta như b́nh an, như việc ḥa giải vượt lên trên tất cả mọi biên cương bờ cơi. Bất cứ nơi nào Người được đón nhận th́ triển nở những hải đảo an b́nh. Nhân loại chúng ta đều muốn Chúa Kitô hủy hoại đi tất cả mọi thứ chiến tranh một lần vĩnh viễn, hủy diệt đi tất cả mọi thứ vũ khí và thiết lập b́nh an toàn cầu. Thế nhưng, chúng ta phải biết rằng b́nh an không thể đạt được từ bên ngoài bằng các thứ cơ cấu, và nỗ lực thiết lập nó bằng bạo lực là những ǵ chỉ dẫn tới chỗ gây ra thêm bạo lực hơn thôi.
Chúng ta cần phải biết rằng b́nh an – như Thiên Thần ở Bêlem nói – có liên quan tới eudokia, tới việc chúng ta mở ḷng ra cho Thiên Chúa.
Chúng ta cần phải biết rằng ḥa b́nh chỉ có thể hiện hữu nếu ḷng người chế ngự được hận thù và vị kỷ. Loài người cần phải cải tiến nội tâm, cần phải trở nên mới mẻ và khác hơn. Bởi thế mà ḥa b́nh trên thế giới này bao giờ cũng là những ǵ mềm yếu mỏng ḍn. Chúng ta phải chịu đựng v́ t́nh trạng ấy. Chính v́ lư do ấy mà chúng ta được kêu gọi đặc biệt để ḷng chúng ta được thấm đậm b́nh an của Thiên Chúa và mang quyền năng của Ngài đến cho thế giới. Đời sống của chúng ta cần phải làm trọn tất cả những ǵ có được nơi và nhờ Bí Tích Rửa Tội, ở chỗ chết đi cho con người cũ, nhờ đó tái sinh con người mới. Và chúng ta sẽ măi măi thiết tha nguyện cầu cùng Chúa xin Ngài động ḷng thương! Xin hăy làm cho chúng ta trở nên một dân tộc mới! Xin giúp cho lư lẽ của b́nh an thắng vượt cái phi lư của bạo lực! Xin hăy làm cho chúng ta trở thành những người chuyển đạt ḥa b́nh của Chúa!
Đức Thánh Cha Biển Đức XVI – Bài Giảng Đầu Năm, Lễ Mẹ Thiên Chúa và Ngày Ḥa B́nh Thế Giới Thứ Hai 1/1/2007
Về Ngày Thế Giới Ḥa B́nh hôm nay đây, theo thường lệ, tôi đă gửi Sứ Điệp đến các Vị Thủ Tướng và Lănh Đạo Chư Quốc, cũng như đến tất cả mọi con người nam nữ thiện tâm. Đề tài của sứ điệo này cho năm nay là Con Người – Trọng Tâm của Ḥa B́nh.
Tôi hết sức tin tưởng rằng ‘việc tôn trọng con người là những ǵ cổ vơ ḥa b́nh, và trong việc xây dựng ḥa b́nh th́ cần phải đặt nền tảng cho một nền nhân bản nguyên vẹn chân thực’ (Message for World Peace Day, 1 January 2007, n. 1).
Việc dấn thân này đặc biệt là trách vụ của hết mọi Kitô hữu, thành phần được kêu gọi ‘dấn thân không ngừng cho việc đi làm ḥa b́nh và hăng say bênh vực phẩm giá của con người cùng với các quyền lợi bất khả chuyển nhượng của họ’ (cùng nguồn, 6). Chính v́ họ được dựng nên theo h́nh ảnh Thiên Chúa và tương tự như Ngài (x Gen 1:27), mà hết mọi cá nhân bất phân biệt chủng tộc, văn hóa hay tôn giáo, là một con người được mặc cùng một phẩm vị Thiên Chúa ban. Đó là lư do họ cần phải được tôn trọng, không thể nại bất cứ lư do nào để độc đoán sử dụng họ như là một thứ đồ vật.
Lại càng cần phải cùng nhau hoạt động cho ḥa b́nh khi có những thứ đe dọa ḥa b́nh vẫn tiếp tục xẩy ra một cách bất hạnh, có những trường hợp bất công và bạo lực liên tục diễn ra ở các miền đất khác nhau trên thế giới, và có các cuộc xung đột vơ trang tiếp tục xẩy ra lại thường bị đa số công luận coi nhe, cũng như có cơ nguy khủng bố đang bao phủ cảnh thanh thản của các dân nước. Như tôi đă nhắc nhở trong sứ điệp ḥa b́nh th́ đây vừa là ‘tặng ân vừa là tác vụ’ (đoạn 3): một tặng ân cần cầu xin để có và là một tác vụ cần phải được thi hành một cách can đảm không thôi.
Tŕnh thuật chúng ta vừa nghe phác tả cảnh tượng các mục đồng Bêlem, những người, sau khi nghe lời loan báo của Thiên Thần, đă đến hang đá để tôn thờ Con Trẻ (x Lk 2:16). Chẳng lẽ chúng ta không nh́n lại một lần nữa t́nh h́nh thể thảm đang hằn vết chính Mảnh Đất Chúa Giêsu sinh ra? Làm sao chúng ta lại không khẩn xin Thiên Chúa bằng những lời nguyện cầu liên lỉ cho ngày ḥa b́nh chóng xẩy ra bao nhiêu có thể cả ở vùng đó nữa, một ngày mà cuộc xung đột hiện nay đă kéo dài quá lâu được giải quyết?
Nếu muốn chấp nhận một thỏa ước ḥa b́nh th́ cần phải căn cứ vào việc tôn trọng phẩm giá và các thứ quyền lợi của hết mọi người. Tôi muốn bày tỏ cùng những vị đại diện chư quốc đang hiện diện nơi đây niềm hy vọng là Cộng Đồng Quốc Tế sẽ tập trung lực lượng của ḿnh để xây dựng một thế giới v́ Danh Chúa, một thế giới mà hết mọi người đều biết tôn trọng nhân quyền. Để điều này có thể xẩy ra, người ta cần phải nh́n nhận rằng các quyền lợi ấy không phải chỉ được căn cứ vào những ư thỏa ước của con người mà ‘vào chính bản tính của con người cùng với phẩm giá bất khả chuyển nhượng của họ như là một con người được Thiên Chúa dựng nên’ (cùng nguồn, đoạn 13).
Thật thế, nếu những yếu tố cấu tạo nên phẩm vị của con người được lọt vào ṿng tư duy khả hoán của con người th́ thậm chí ngay cả những thứ quyền lợi của con người được long trọng công bố đi nữa cũng sẽ đi đến chỗ suy yếu và được giải thích lung tung. ‘Bởi thế, các cơ quan quốc tế không được lạc hướng khỏi nền tảng tự nhiên này nơi các thứ quyền lợi của con người. Điều này sẽ giúp cho họ có thể tránh đi được cái nguy cơ, bất hạnh thay vẫn hằng diễn ra, chiều theo một thứ dẫn giải thuần thực chứng về các thứ quyền lợi ấy’ (cùng nguồn).
‘Chúa chúc phúc cho các người và ǵn giữ các người…. Xin Ngài ngước mặt nh́n đến các người và ban cho các người được b́nh an’ (Num 6:24,26). Đó là công thức Chúc Phúc chúng ta đă nghe thấy ở Bài Đọc Thứ Nhất, trích từ Sách dân Số. Danh Chúa được lập lại 3 lần. Điều này gợi lên cho người ta ư nghĩ về một thứ gia tăng và quyền năng của Phúc Lành được kết thúc bằng lời ‘b́nh an’.
Từ ngữ Thánh Kinh shalom, được chúng ta chuyển dịch thành ‘ḥa b́nh’, là những ǵ bao hàm một thứ chất chồng những ǵ là tốt lành bao gồm cả ‘ơn cứu độ’ của Chúa Kitô, Đấng Thiên Sai được các Tiên Tri loan báo. Bởi thế, Kitô hữu chúng ta nh́n nhận Người như là Hoàng Tử Ḥa B́nh. Người đă trở thành một con người và đă giáng sinh trong một hang động ở Bêlem để mang b́nh an đến cho người thiện tâm, cho tất cả những ai đón nhận Người bằng niềm tin tưởng và ḷng mến yêu.
Thế nên, b́nh an thực sự là tặng ân và là tác vụ của Lễ Giáng Sinh: một tặng ân cần phải được chấp nhận bằng tấm ḷng khiêm cung dễ dậy và bằng một niềm tin tưởng liên lỉ nguyện cầu, một tác vụ trong việc làm cho hết mọi người thành tâm thiện chí trở thành một ‘đường lối ḥa b́nh’.
Chúng ta hăy xin Mẹ Maria là Mẹ Thiên Chúa giúp chúng ta biết đón nhận Con của Mẹ, và b́nh an thực sự nơi Người. Chúng ta hăy xin Mẹ hăy giúp chúng ta có một cái nh́n thấu suốt để chúng ta có thể nhận ra trên khuôn mặt của hết mọi người Dung Nhan của Chúa Kitô, tâm điểm của ḥa b́nh!