Untitled 1

HÀNH TRÌNH THĂM DÒ HỖ TRỢ TRUYỀN GIÁO Ở BURUNDI PHI CHÂU 13-22/1/2026

TĐCTT Đaminh Maria cao tấn tĩnh: Chụp hình, quay hình và tường trình

Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Bối cảnh Burundi

Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Tặng quà ở các Giáo xứ

Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Cử hành Thánh Lễ ở Giáo xứ

Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Gặp gỡ các Giám mục và Giáo sĩ

Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Thăm viếng các Cơ sở Đào tạo Linh mục

Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Phái đoàn Hiệp thông Tham gia Sứ vụ Truyền giáo

Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Hậu trường của riêng Nhóm Tông Đồ Chúa Tình Thương

Thăm viếng các Cơ sở Đào tạo Linh mục

Tình hình Tổng quan

Đại Chủng viện Gioan Phaolô II

Đại Chủng viện Thánh Charles Lwanga

Một tiền Chủng viện đang được kiến thiết

Cuộc Hội đàm cuối Tạm kết

Tình hình Tổng quan

Vì linh mục là yếu tố chính yếu bất khả thiếu trong sứ vụ và công cuộc truyền giáo nên chuyến Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu có ý nhắm đến việc đào tạo linh mục, nhất là ở một Châu lục như Phi Châu và ở một Quốc gia như ở Burundi đang là cánh đồng truyền giáo hiện nay. Vậy thì ở Burundi hiện có bao nhiêu linh mục, mỗi linh mục chia trung bình phục vụ bao nhiêu giáo dân, và cơ sở đạo tạo linh mục hiện có bao nhiêu...?

Cho tới cuối năm 2025, Giáo Hội ở Burundi có khoảng 1.300 vị linh mục bản xứ...

Với 8/13 triệu tín hữu Công giáo, trung bình mỗi vị linh mục ở Burundi phải phục vụ tới 6 ngàn giáo dân

(bởi thế chẳng lạ gì Thày Đoàn Văn Tấn thường nói vơi phái đoàn là mỗi Giáo xứ khoảng 1000 gia đình và mỗi gia đình khoảng 6 người

và thực tế cũng cho thấy các nơi phái đoàn được Thày dẫn đến tặng quà truyền giáo đông thật là đông, vậy mà chỉ có 1 linh mục mà thôi).

Phải chăng đó là lý do một số nơi đang phải kiến thiết Nhà thờ mới để đáp ứng nhu cầu phụng vụ với con số tham dự ngày càng đông hơn,

như phái đoàn đã chứng kiến thấy ở Giáo xứ Gahemba TGP Gitega 15/1, ở 1 Cộng đoàn GP Bubanza 17/1 và ở 1 Giáo xứ GP Bubanza 20/1 thứ tự như sau:

Trong khi đó Giáo Hội ở Việt Nam với 2.600 linh mục phục vụ khoảng 7.5 triệu tín hữu (7% dân số 100 triệu), trung bình mỗi vị gần 3 ngàn.

Bởi thế, Burundi cần thêm linh mục, chẳng những để chuyên lo việc mục vụ mà còn cả việc truyền giáo nữa,

tuy nhiên, vì nghèo nên 4 Đại Chủng viện của Giáo Hội ở Burundi hiện nay

mỗi Đại Chủng viện chỉ được nhận 13 chủng sinh 1 năm.

1- Đại Chủng viện Thánh Gioan Vianney (Grand Séminaire Saint Curé d'Ars) ở TGP Bujumbura từ năm 1962;

2- Đại Chủng viện Thánh Phêrô Clavê (Grand Séminaire Saint Pierre Claver) ở GP Ngozi từ bán thập niên 1970;

3- Đại Chủng viện Thánh Gioan Phaolô II (The Saint John Paul II Major Seminary) ở TGP Gitega từ năm 1994;

4- Đại Chủng viện Thánh Charles Lwanga (The Major Seminary of Saint Charles Lwanga) ở GP Bururi từ năm 2011;

... 5- Đại Chủng viện đang được kiến thiết ở Giáo phận Bubanza ...

Sau khi hội đàm với ĐTGM và Linh mục của TGP Gitega và sau bữa tiệc đãi ngộ trua ngày 15/1/2026,

phái đoàn đã được dẫn về Đại Chủng viện Thánh Gioan Phaolô II để gặp gỡ chúng sinh, đãi ngộ bữa tối, tặng quà và qua đêm.

nên phái đoàn đã ngồi chờ để được chỉ định phòng ngủ và dẫn đến sinh hoạt với đại chủng sinh,

và trong lúc đợi như thế, phái đoàn đã ngồi xuống để cùng nhau chia tiền đồng đầu để tặng cho 71 chủng sinh ở đây,

mỗi chủng sinh 40 ngàn đồng Burundi tức được khoảng 7 MK theo giá chợ đen hay 14 MK theo giá chính thức.

Cha Giám đốc Đại Chủng viện ngỏ lời với Cha Tuấn và phái đoàn

Cha Giám đốc Trung tâm Don Bosco Buterere cũng góp lời bằng tiếng địa phương Burundi

Cha Phạm Ngọc Tuấn ngỏ lời chào các chủng sinh, giới thiệu phái đoàn

và nói qua về dự án hỗ trợ truyền giáo của ngài ở Burundi

Thày Đoàn Văn Tấn đã sẵn sàng toàn bộ số tiền để tặng cho từng đại chủng sinh

Cha Phạm Ngọc Tuấn, được phái đoàn phụ giúp, trao quà tặng cho từng chủng sinh

Cuối cùng các thày có một màn vũ đột xuất ngẫu hứng, rất tiếc người viết không kịp quay hình!

Cha Tuấn và phái đoàn được chia phòng ngủ ở cùng một building, mới sáng lại đếm tiền và chia tiền tặng

Bữa điểm tâm của phái đoàn ở một phòng tiếp tân biệt lập chứ không ở chung với các chủng sinh một chỗ như bữa đại ngộ tối hôm qua

Người viết lần đầu tiên được thưởng thức bơ ăn với mật và cà phê pha với mật tự chế ở đây

ĐTC Gioan Phaolô I I đã tông du Phi Châu 1-10/9/1990 đến 4 nước ở Trung Phi:

Sau buổi tặng quà ở Giáo xứ Gitaramuka và dùng bữa với ĐGM cùng linh mục đoàn,

phái đoàn về Đại Chủng viên Thánh Charles Lwanga tặng quà cho quí cha và chủng sinh cùng qua đêm

Phái đoàn chờ được chỉ định phòng ngủ, gặp gỡ sinh hoạt và dùng bữa tối

Lối xuống giẫy nhà ngay bên dưới là phòng khách và phòng ăn (bên trái) cùng nhà bếp (bên phải)

Nguyện đường cũng được dẫn xuống từ lối hành lang phái đoàn đứng chờ

Các giẫy hành lang cùng các ngóc ngách giữa các khu vực của Đại Chủng viện

Sau khi nhận phòng, phái đoàn được dẫn đến phòng khách tạm nghỉ ngơi

Hình Thánh Charles Lwanga, vị Thánh được Đại Chủng viện thứ tư này nhận tên

Cha Giám đốc Đại Chủng viện ra mặt tiếp Cha Tuấn và phái đoàn

Vì hiểu lầm, Đại Chủng viện đã sửa soạn nghênh đón phái đoàn trưa hôm nay

với những cảnh sắc trang hoàng mầu sắc ý nghĩa, nhưng chiều tối phái đoàn mới tới!

Cha Phạm Ngọc Tuấn chào anh em đại chủng sinh trước khi tặng quà cho từng người

Cha Tuấn được yêu cầu dâng lời cầu nguyện kết thúc bữa tối của chủng sinh

Bữa tiệc trà ở phòng khách trước bữa tối tiếp ngay sau đó ở phòng ăn của các cha bên cạnh

Cha Tuấn trình bày sơ qua về dự án hỗ trợ truyền giáo ở Burundi của ngài và kết thúc

Đây là giẫy nhà ở bên ngoài bức tường của Đại Chủng viện phái đoàn đã được qua đêm,

ngay góc tháp nước ở bên trong khuôn viên của Đại Chủng viện

Từ giẫy nhà phái đoàn ngủ qua đêm đi qua một cửa ngỏ tiến đến giẫy nhà bếp đầu tiên

Nhà bếp này cũng tự sản xuất bánh mì để sử dụng hàng ngày: https://youtu.be/bwRuvPF0Cok

Cha Tuấn tặng quà cho từng nhân viên, mỗi người 20 ngàn đồng Burundi tức đượn 3.5 MK

Các nhân viên ở đây, cũng như các đại chủng sinh, đâu ngờ mình lại được thêm một chút hiện kim như thế này!

Cha Tuấn tặng thêm và riêng cho Cha Giám đốc Đại Chủng viện 2 hộp bơ và peanut từ Mỹ

Từ phòng khách xuống các hành lang để tiến ra phía sau Đại Chủng viện

liền chỉ về phía đồi xa là nơi có cơ sở của Dòng Nữ Môn đệ Chúa Kitô (2 hình dưới)

Trên đường trở về phái đoàn được dẫn ghé tham quan trại chăn nuôi của ĐCV, với 14 con bò sữa

Tất cả có khoảng 40 nhân viên làm việc cho ĐCV này, trong đó có 16 nhân viên làm bếp

vẫn cần phải được bảo trì bởi nhân viên của ĐCV như người anh em đây

Thăm Cơ sở Tiền Chủng viện đang được kiến thiết - Ngày 20/1/2026

Gần đến hiện trường của mục tiêu thăm viếng là cơ sở đào tào linh mục đang được kiến thiết

Khu phố ngay bên kia đường của Nhà thờ một Giáo xứ ở GP Bubanza, một GP ở cực tây bắc Burundi

Các thiên thần thiếu nhi mới đi học về đang ở ngay góc ngoài Nhà thờ của Giáo xứ

như mời phái đoàn trong khi chờ đợi ghé vào kính viếng Nhà thờ của các em

Trong khi chờ đợi được dẫn vào tận vị trí của cơ sở đào tạo linh mục đang được xây cất

phái đoàn tự động đi tìm chỗ vệ sinh hay tham quan khu vực của Ngôi Nhà Thờ mới đồ sộ đang xây cất

Mẫu các Nhà thờ của Giáo Hội ở Burundi như được thấy thì cao lớn như thể có 2 tầng

Quý linh mục đang phụ trách xây cất cơ sở đào tạo linh mục ra đón phái đoàn

Cơ sở bên trong cách khuôn viên ngôi Nhà thờ Giáo xứ ngoài đường lộ khoảng 1 cây số

Trên đỉnh đồi nhìn từ cơ sở đang xây cất này là lãnh thổ của Nước Dân chủ Cộng hòa Congo

Cơ sở đào tạo linh mục này bao gồm tất cả mọi phòng ốc cần thiết

Chẳng hạn phòng ngủ cho cả sinh viên lẫn giáo sư, nhà nguyện, phòng học, khu sinh hoạt

Theo dự tính thì phòng ngủ cá nhân cho 40 sinh viên dự chủng sinh

Vị cấu trúc theo hình chữ U nên phải đi tham quan từ phía này sang phía kia cách biệt nhau

Cấu trúc này sẽ được rõ hơn khi nhìn vào bản blue print được trình bày cho Cha Tuấn sáng ngày mai

Theo bản blue print thiết kế thì Nhà nguyện ở ngay chính giữa trung tâm của cơ sở

Theo hướng bắc thì bên phía tây, tức bên trái, thứ từ trên phía bắc xuống phía nam là

Phòng ngủ của 40 chủng sinh ở 2 giẫy, giẫy phía bắc và giẫy phía đông, mỗi giẫy 20 phòng

Ở giữa phía nam đối diện với phòng ngủ phía bắc là các văn phòng

ĐTGM chủ tịch HĐGM Burundi, trong buổi hội kiến riêng ở Tòa TGM TGP Gitega chiều 15/1/2026,

cho biết Giáo Hội ở Bunrudi đang cần một cơ sở cho dự chủng sinh thì mới có thêm đại chủng sinh,

và cơ sở này đang được xây cất chưa xong cần được hỗ trợ, và Cha Tuấn đã hứa đến xem và có thể hỗ trợ.

Bởi thế sáng hôm 21/1/2026 mới có buổi hội đàm cuối cùng ở Tòa TGM TGP Bujumbura... (sẽ trình bày sau)

Vậy thì từ trước đến nay các đại chủng sinh từ đâu mà ra khi chưa có cơ sở cho thành phần dự chủng sinh này?

Trong khi đó tin tức cho biết là Giáo Hội ở Burundi đã có 4 Đại Chủng viện và đang xây thêm 1 nữa ở GP Bubanza,

là chính nơi phái đoàn được dẫn đến tham quan để Cha Tuấn có thể xem xét mà hỗ trợ xây cất cho xong...

Người viết nghĩ rằng sự nhầm lẫn có thể đã gây ra bởi hiểu lầm nhau, giữa 2 bên nói 2 ngôn ngữ khác nhau:

ĐTGM Chủ tịch HĐGM Burundi thì nói tiếng Pháp, không thông tiếng Anh, trong khi Cha Tuấn nói tiếng Anh,

lại không có thông dịch viên trong buổi hội kiến riêng ở Tòa TGM TGP Gitega chiều ngày 15/1/2026.

Bởi thế, người viết đã xem kỹ lại các văn bản thiết kế về cơ sở đang được kiến thiết này để theo dõi xem sao?

Không ngờ đã đúng như suy đoán của người viết, bởi trong các bản thiết kế này đã ghi rõ ngay trên đầu:

"Project de construction de Grand Seminaire - Dự án kiến thiết Đại Chủng viện",

chứ không phải kiến thiết cơ sở Tiền Chủng viện kiểu Formation House như ở Mỹ cho dự chủng sinh!

Buổi hội đàm cuối cùng về dự án này vào sáng Thứ Tư 21/1/2026 ở Tòa TGM TGP Bujumbura

Tòa TGM TGP Bujumbura này, so sánh với các tòa GM mà phái đoàn đã đến, sang trọng hơn nhiều.

chứ không như Tòa TGM TGP Gitega ở Thủ đô về chính trị nghèo hơn

Cảnh sắc ở đây cũng ấn tượng với phong cảnh chung quanh chập chùng các ngọn đồi

Cha Tuấn đã tỏ ra rất ưng ý với mảnh Đất Hứa Burundi này và bàn đến chuyện mang Dòng Nữ của ngài sang.

Trong khi chờ đợi phái đoàn được dịp ngắm cảnh và chụp hình lưu niệm hiếm quý

ĐTGM Simon Ntamwana TGP Gitega kiêm Chủ tịch HĐGM Burundi xuất hiện

Ngài xuất hiện đúng lúc sắp sửa xẩy ra cuộc hồi đàm cuối cùng về Cơ sở đạo tạo Lm được ngài nói tới

1 trong 2 vị Lm đặc trách dự án cơ sở đang được kiến thiết và cần hỗ trợ ra đón Cha Tuấn và phái đoàn

Khi xem thấy toàn bộ bản thiết kế cơ sở đang được kiến thiết còn đang dang dở này...

Cha Phạm Ngọc Tuấn muốn biết tất cả chi phí cho toàn bộ dự án,

và cho tới nay đã chi bao nhiêu rồi và còn thiếu tất cả là bao nhiêu?

Ngài được cho biết là đã tiêu tốn 800 ngàn Euro, tương đương với gần 1 triệu MK ($960,000.00)

(có thể số tiền này được tài trợ bởi ACN - Aid to the Church in Need / Tổ chức Trợ giúp Giáo Hội Túng Thiếu)

và hiện còn thiếu khoảng 250 ngàn dollars nữa mới xong hay 212 ngàn Euros.

Số tiền 250 ngàn MK tính theo giá chính thức 1 MK bằng 3 ngàn đồng Burundi hay giá chợ đen phải gấp đôi?

2 vị linh mục đảm trách dự án tính theo giá chính thức, còn Cha Tuấn tính theo giá chợ đen.

Theo Cha Tuấn thì với 250 ngàn MK theo giá chợ đen thì ngài có thể hỗ trợ!

Ở tờ văn bản thứ nhất, ngay trên đầu người ta đã thấy xuất hiện hàng chữ rõ ràng là:

"Project de construction de Grand Seminaire - Dự án kiến thiết Đại Chủng viện",

chứ không phải kiến thiết cơ sở Tiền Chủng viện cho dự chủng sinh!

Bản blue print thiết kế này cho thấy cấu trúc kiến thiết của Đại Chủng viện thứ 5 của Giáo Hội ở Burundi

như người viết đã ghi chú ở chính khu vực đang xây cất cơ sở này lúc phái đoàn được dẫn tham quan chiều hôm trước, 20/1/2026.

Tóm lại, sau khi thăm dò tình hình Giáo Hội ở Burundi trong chuyến hành trình Tháng 1/2026 vừa rồi, dự định hỗ trợ truyền giáo sẽ phải được thực hiện ra sao?

1- Trước hết, bề mặt tiêu cực, không thể tự mở Đại Chủng Viện, dù được phép, để đào tạo linh mục cho Giáo Hội ở Burundi, vì tính cách có vẻ cạnh tranh... Ở chỗ, nếu Đại Chủng viện mình lập tiện nghi hơn và có nhiều giáo sư trên thế giới về dạy giỏi hơn các Đại Chủng viện của Giáo Hội ở Burundi thì các đại chủng sinh cả mới lẫn cũ có thể sẽ không còn tha thiết với các Đại Chủng viện Liên Giáo phận như 4 Đại Chủng viện hiện nay nữa!

2- Tuy nhiên, nếu lập một Dòng nam, tất nhiên với điều kiện được Đấng Bản quyền của Giáo Hội địa phương nào đó cho phép, chẳng hạn lập Dòng Linh Mục Chúa Giêsu Tình Thương ở Burundi, song song với Dòng Nữ Tỳ Chúa Giêsu Tình Thương ở Việt Nam, một Hội Dòng mới có thể tự đào luyện linh mục vào tu dòng này để chuyên về công cuộc truyền giáo, chẳng những cho Burundi mà còn cho cả Châu Phi ở bất cứ nơi nào đang cần truyền giáo nhất!

3- Nếu không lập Dòng Nam để đào luyện các vị linh mục chuyên về truyền giáo thì có thể thực hiện hỗ trợ truyền giáo với GH ở Burundi một cách thực tế và cụ thể, đó là đài thọ cho những thanh niên Burundi muốn trở thành linh mục mà bị giới hạn 13 chủng sinh được nhận hằng năm ở mỗi đại chủng viện hiện có, như có thể bảo trợ thêm cho 7 chủng sinh nữa ở mỗi đại chúng viện, tức 1 năm là 28 tân đại chủng sinh - mỗi đại chủng sinh cần 1 ngàn MK 1 năm thành 28 ngàn MK hỗ trợ.

Theo người viết Lm Phạm Ngọc Tuấn có thể hỗ trợ tài chính xây thêm đại chủng viện, có thể bảo trợ cho các tân chủng sinh cũng có thể lập dòng thừa sai truyền giáo

Việc hỗ trợ cho công cuộc truyền giáo của Giáo Hội là điều rất quan trọng và khẩn thiết.

Giáo Hội thật sự đã có sẵn các tổ chức này, như được ĐTC Lêô XIV liệt kê và ngỏ lời cám ơn trong Sứ điệp Truyền giáo năm 2026 này như sau:

"Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đối với các Hội Giáo hoàng Truyền giáo vì sự phục vụ của họ đối với sự hợp tác truyền giáo, điều tôi đã cảm nghiệm với lòng tri ân trong thời gian thi hành thừa tác vụ ở Peru. Các Hội này - Hội Truyền bá Đức Tin, Hội Thánh Nhi, Hội Thánh Phêrô Tông Đồ và Liên hiệp Giáo hoàng Truyền giáo - tiếp tục nuôi dưỡng và đào tạo ý thức truyền giáo cho các tín hữu ở mọi lứa tuổi, đồng thời cổ võ một mạng lưới cầu nguyện và bác ái nối kết các cộng đoàn trên khắp thế giới.

"Điều đáng lưu ý rằng người sáng lập Hội Truyền bá Đức Tin, Chân phước Pauline Marie Jaricot, đã thiết lập Kinh Mân Côi Sống cách đây hai trăm năm. Cho đến hôm nay, sáng kiến này vẫn tiếp tục quy tụ nhiều tín hữu trên toàn thế giới để cầu nguyện cho mọi nhu cầu thiêng liêng và truyền giáo. Cũng cần nhắc lại rằng, theo đề nghị của Hội Truyền bá Đức Tin, Đức Giáo hoàng Piô XI đã thiết lập Ngày Thế giới Truyền giáo vào năm 1926.

"Các khoản đóng góp được quyên góp hằng năm trong ngày này được Hội phân phối, nhân danh Đức Giáo hoàng, để hỗ trợ những nhu cầu khác nhau trong sứ vụ của Giáo hội. Vì thế, bốn Hội này, xét như một tổng thể, cũng như mỗi Hội theo đặc sủng riêng của mình, vẫn đang đảm nhận một vai trò quý giá đối với toàn thể Giáo hội. Các Hội là dấu chỉ sống động của sự hiệp nhất và hiệp thông truyền giáo trong Giáo hội. Tôi mời gọi mọi người cộng tác với các Hội trong tinh thần biết ơn."

Xin đón xem tiếp: Phái đoàn Hiệp thông Tham gia Sứ vụ Truyền giáo

“Chúa động lòng thương” (Luca 7:13)

Quí TĐCTT chí thiết của em trong Năm Lòng Thương Xót Chúa 2026

Chuyến Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026, song song với việc thăm dò nơi các Vị Chủ chăn của 4/8 Giáo Hội địa phương, nhất là nơi vị TGM Chủ tịch HĐGM Burundi chiều Thứ Năm 15/1/2026, Cha Phạm Ngọc Tuấn và phái đoàn đồng thời cũng được dẫn đến tham quan các nơi cần hỗ trợ, như ở các Giáo xứ hay Cộng đoàn Dân Chúa, nhất là ở các Đại Chủng viện là lò đào tạo linh mục là yếu tố chính yếu then chốt bất khả thiếu của công cuộc truyền giáo của Giáo Hội và trong Giáo Hội.

Với tinh thần "hiệp thông tham gia sứ vụ" truyền giáo bất khả thiếu là chính bản chất của Giáo Hội Lữ hành, đồng thời cũng để hướng về Hành trình Truyền giáo Văn hóa Liên tôn ở Mông Cổ và Đài Loan 10/2026, anh chị em TĐCTT chúng ta cùng nhau tiếp tục theo dõi Hành trình Thăm dò Hỗ trợ Truyền giáo ở Burundi Phi Châu 13-22/1/2026: Thăm viếng các Cơ sở Đào tạo Linh mục. Chớ gì LTXC luôn là niềm vui thương xót vô cùng bất tận của TĐCTT chúng ta ở mọi nơi, trong mọi lúc và hết mọi sự. Amen

em tĩnh